Aansprakelijkheid na fout Bibob-advies

door AT op 16/03/2010

in Grondrechten, Rechtspraak

Bestuursorganen die zich baseren op foute adviezen kunnen eigenlijk alleen maar foute besluiten nemen. Toen het Landelijk Bureau Bibob de burgemeester van Groningen adviseerde dat ernstig gevaar bestond dat een vergunninghouder zijn vergunning voor de exploitatie van een aantal prostitutiepanden zou misbruiken voor het verrichten van criminele activiteiten, trok burgemeester Wallage de vergunning in. Dit intrekkingsbesluit sneuvelde uiteindelijk bij de Afdeling, omdat het advies, op zijn zachts gezegd, niet overtuigde.

Na de vernietigingsuitspraak restte de vraag: wie draait voor welke schade op? Vaststaat dat de vergunninghouder kosten heeft moeten maken om het intrekkingsbesluit van tafel te krijgen. Bovendien stelt het slachtoffer dat de hele procedure zijn goede naam geen goed heeft gedaan. Hij kondigde daarom meteen na de uitspraak van de Afdeling aan zowel de gemeente (als rechtspersoon waartoe de burgemeester behoort) als de Staat (de rechtspersoon die de rekeningen van het Landelijk Bureau Bibob betaalt) aansprakelijk te stellen.

Inmiddels heeft de Rechtbank Groningen uitspraak gedaan. Voor zover bekend is dit de eerste keer dat de rechter zich buigt over een schadevergoeding wegens een ondeugdelijk advies van het Landelijk Bureau Bibob. De uitspraak is niet onverminderd gunstig voor het slachtoffer. Weliswaar kent de rechtbank de vergunninghouder een schadevergoeding toe, maar deze staat in geen verhouding tot wat hij had gevorderd. Zo wijst de rechtbank een schadevergoeding voor de proceskosten af. Dit is op zichzelf niet zo verwonderlijk bezien vanuit het bestuursrecht: proceskosten worden slechts vergoed conform het Besluit proceskosten bestuursrecht, tenzij het bestuursorgaan zo’n beetje opzettelijk foute besluiten neemt. Dat laatste kan de burgemeester niet echt worden verweten: hij baseerde zich immers op een advies dat weliswaar ondeugdelijk was, maar waarvan hij de ondeugdelijkheid niet op voorhand kon weten.

Onder de streep blijft een schadevergoeding van € 2.500 over, bedoeld als vergoeding voor immateriële schade, nu de ‘eer en goede naam’ van de vergunninghouder zijn aangetast. Dit bedrag is maar een fractie van de in dit verband gevorderde € 80.000, ook al omdat ‘van de zijde van het openbaar bestuur alle aanleiding was om met wantrouwen naar eiser te kijken, gelet op de branche waarin eiser werkzaam is zowel als diens persoonlijke voorgeschiedenis’. Kortom: als je in de prostitutie werkt, moet je niet zeuren als er Bibob-onderzoek naar je wordt gedaan, zeker als je ‘persoonlijke voorgeschiedenis’ niet in je voordeel spreekt.

Het enige verwijt dat de rechtbank de burgemeester maakt is dat deze ruchtbaarheid heeft gegeven aan het doen en laten van de vergunninghouder. De rechtbank spreekt zichzelf op dit punt tegen, omdat hij eerder opmerkt dat de burgemeester in persconferenties over het intrekken van de vergunning steeds uitdrukkelijk niet de naam van de vergunninghouder noemde. Dat de naam van de vergunninghouder in de openbaarheid kwam, was te wijten aan eenvoudige onderzoeksjournalistiek (Groningen is niet zo groot) en het feit dat de vergunninghouder uiteindelijk zelf de openbaarheid zocht.

Prettige bijkomstigheid voor de burgemeester is dat de gemeente de rekening niet alleen hoeft te betalen: naast de gemeente is ook de Staat hoofdelijk aansprakelijk voor de schade. Dat is niet zoals de wetgever het voor ogen had. Blijkens de Memorie van Toelichting dacht de wetgever nog aan een aansprakelijkheid voor het bestuursorgaan dat het besluit neemt, waarna dat bestuur mogelijk regresrecht heeft op het Landelijk Bureau Bibob/de Staat. Dat kan nog een interessante vervolgprocedure opleveren over de precieze aansprakelijkheidsverdeling tussen bestuur en diens adviseur.

{ 1 reageer… read it below or add one }

1 JAdB 18/03/2010 om 17:55

De gemeente heeft geluk dat er kennelijk niet direct tot sluiting is overgegaan (of dat het besluit daartoe is geschorst door de voorzieningenrechter). Anders was de schade, in de vorm van gederfde omzet, een stuk groter en mijns inziens ook toewijsbaar geweest.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: