Amerikaanse presidentsverkiezingen IV: Boze en zieke Amerikanen

door Ingezonden op 10/10/2011

in Buitenland

Post image for Amerikaanse presidentsverkiezingen IV: Boze en zieke Amerikanen

De Tea Party is boos, heel boos. Eén van de oorzaken daarvan is de wijziging van het Amerikaanse stelsel van zorgverzekeringen, een belangrijke verkiezingsbelofte van Obama uit 2008. Het meest ‘socialistische’ onderdeel van deze wijziging is de individual mandate. Net als in Nederland wordt iedereen in de VS (vanaf 2014) verplicht om een zorgverzekering te nemen. Daar staat tegenover dat zorgverzekeringsmaatschappijen niemand meer mogen weigeren te verzekeren. En dat riekt naar socialisme, toch?

In het Congres, dat sinds de mid-terms van 2010 een stuk conservatiever is geworden, is al voorgesteld om de financiering van bepaalde onderdelen stop te zetten; dat zou makkelijker zijn dan de wet in zijn geheel terug te draaien (zie onder andere hier). Maar de strijd over healthcare wordt niet alleen in de politieke arena gestreden. Want, zo merkte De Tocqueville in de 19e eeuw al op, elke grote Amerikaanse politieke strijd komt uiteindelijk op het bordje van de rechter terecht.

Ondertussen zijn er al verscheidene rechtszaken geweest (waarvan hier een mooi overzicht), waarvan er één uitspringt: Florida vs. United States Department of Health and Human Services. In deze zaak hebben 26 (!) staten zich gevoegd aan de zijde van Florida in de strijd tegen het individuele mandaat, maar belangrijker is dat het waarschijnlijk de eerste zaak is die door het Supreme Court behandeld zal worden. Die beslist in november over de vraag of ze de zaak aannemen, waarna een inhoudelijke beslissing in juni zal volgen. En dat is middenin het seizoen voor de presidentsverkiezingen van 2012.

De belangrijkste juridische vraag die de negen rechters van het Supreme Court (waarvan Obama er twee heeft benoemd) moeten beantwoorden is of het Congres de bevoegdheid heeft om individuen te verplichten om een zorgverzekering aan te schaffen. In het verleden heeft het Supreme Court de bevoegdheid van het Congres om interstatelijke handel te reguleren (waarop deze wet is gebaseerd) zeer breed uitgelegd, maar sinds de jaren 90 is het iets teruggekrabbeld. De geldende jurisprudentie lijkt nu te zijn dat het Congres ook interne aangelegenheden van staten mag reguleren, als die regulering noodzakelijk is voor een breder pakket van maatregelen, dat wel ziet op interstatelijke handel.

De tegenstanders hebben echter een nieuw argument in handen. Zij betogen dat het voor het eerst is dat het Congres “een inactiviteit” reguleert (namelijk het niet hebben van zorgverzekering) en dat de macht van het Congres ongelimiteerd is als het Supreme Court dat toestaat. “Kan de wetgever mij dwingen elke dag broccoli te kopen?”, was de retorische vraag van de rechter die in eerste aanleg besliste in de zaak Florida vs Department of Health (zie hier, p. 46).

Een flink aantal rechters heeft zich intussen over deze vragen gebogen, en de uitkomst is niet eenduidig, alhoewel een kleine meerderheid de kant van Obama (die ooit constitutioneel recht doceerde) heeft gekozen. De rechters die het individuele mandaat onconstitutioneel hebben verklaard, hadden bijna allemaal een republikeinse achtergrond en dat is weinig geruststellend voor de voorstanders van de wet: vijf van de negen rechters in het Supreme Court zijn van republikeinse huize. De sleutel lijkt daardoor wederom bij Anthony Kennedy (geen familie) te liggen. Hij is de swing vote: de minst conservatieve rechter van de vijf republikeinen.

Toen in 1992 op vergelijkbare wijze het vraagstuk van de grondwettigheid van abortus vlak voor de presidentsverkiezingen voor de negen rechters kwam, vormde Kennedy samen met O’Connor en Souter het troika dat enerzijds abortus ‘redde’ maar anderzijds nieuwe beperkingen toeliet. Nu Souter en O’Connor vertrokken zijn is het aan Kennedy om opnieuw de politieke angel uit de zaak te trekken.

In 1992 was de zaak voor het Supreme Court gebracht met als doel dat indien het recht op abortus werd afgeschaft de (liberale) kiezer uit woede weer een democratische president zou kiezen. Als het recht op abortus toch zou worden afgeschaft (wat de verwachting was) dan liever voor de verkiezingen, zodat het nog een belangrijk issue kan worden, zo luidde de redenering.

Dat is voor de presidentsverkiezingen van 2012 anders. Want hoewel de commentatoren het erover eens zijn dat healthcare weer een belangrijk issue wordt, is het onduidelijk welke beslissing het meest in het voordeel zou zijn voor Obama of de Tea Party.

Voor de Tea Party en de republikeinen zou het onconstitutioneel verklaren van één van Obama´s grootste successen het ultieme bewijs zijn dat Obama niet deugt: “deze president probeert u iets socialistisch aan te smeren” (waarbij onconstitutioneel = socialistisch). Anderzijds zou het goedkeuren van de wet door de negen rechters een extra argument kunnen zijn om voor de republikeinen te stemmen, die de hervormingen kunnen terugdraaien. Het is echter de vraag of ‘extra motivatie’ voor de Tea Party belangrijk is: boos zijn ze toch wel.

Obama krijgt vanuit linkse hoek nogal eens het verwijt niets voor elkaar te krijgen en dus zou het voor hem (en 30 miljoen Amerikanen die nu geen verzekering hebben) natuurlijk fijn zijn als de hervormingen het overleven. Anderzijds kan het soms ook makkelijk scoren zijn door het Supreme Court de schuld te geven van alle problemen. Het bashen van het Supreme Court is lange tijd een rechtse hobby geweest vanwege het legaliseren van abortus, maar sinds Bush v. Gore in 2000 en Citizens United in 2009 (dat onbeperkte private financiering van politieke campagnes toeliet) hebben ook de liberalen het als politiek middel ontdekt.

Kortom, de beslissing van het Supreme Court gaat waarschijnlijk een belangrijke rol spelen in de race voor het Witte Huis volgend jaar, maar welke rol dat is, zal nog een tijd onduidelijk blijven.

Overigens is het onmogelijk om voorspellingen te doen over het politieke klimaat van 2012. De observatie dat de economische vooruitzichten slecht zijn, gevolgd door de conclusie dat herverkiezing dus moeilijk wordt, is puur giswerk (zie hier wat uitgebreider giswerk). Maar als hobby is het wel vermakelijk.

Marijn van der Sluis, docent Staatsrecht UvA

{ 4 reacties… read them below or add one }

1 PB 10/10/2011 om 21:30

Gingrich nam afgelopen weekend in een prachtig college of de staatsrechtelijke positie van de rechterlijke macht alvast een voorschot door zijn pijlen op het S.C. te richten. Hij noemde Justice Kennedy een “one-person constitutional convention”. En dat was in strijd met de bedoeling van de Founders.

Mochten de republikeinen winnen en Gingrich invloed krijgen op het beleid dan hebben de rechters heel veel meer te vrezen. Gingrich wil namelijk in het bijzonder “judicial supremacy” afschaffen die sinds 1958 standaard jurisprudentie is. Verder onder andere:
– Rechters zouden zich moeten verantwoorden in het Congres.
– Het Congres kan wetten uitvaardigen die beroep op de SC voor een tijd onmogelijk maken.
– Het Congres kan ook wetten uitvaardigen die de SC corrigeert.
– Alle rechters moeten “originalism” aanhangen en worden anders niet gekozen
– Oordelen over Nationale Veiligheid zal de President negeren.
– Desnoods worden rechtbanken opgeheven of begrotingen opgeschort.

Een mogelijk goedkeuren van Health Care zou de woede van de Tea Party wel eens nog sterker op de rechters kunnen richten. Misschien dat de rechters dat willen voorkomen en Health Care neerschieten om zo te tonen dat de S.C. de grondwet nog steeds belangrijk vindt.

De voorstellen van Gingrich worden mooi samengevat in een Paper op zijn website die uitvoerig ingaat op de “Judicial Supremacy”. Zie link hieronder. Zouden de rechters al peentjes gaan zweten….?

Een paar mooie quotes:

“Now, what I’m saying to you is in the best tradition of the American Revolution. Read the Declaration of Independence. A very large number of its specific charges against Great Britain involve dictatorial judges. The fact is, the Founding Fathers deeply distrusted judges and thought that the lawyer class was dangerous and that you could not give them unbridled power or they would undermine and destroy free society. Now, this is not some marginal position. Thomas Jefferson, asked about judicial supremacy, said that is an absurdity; that would be an oligarchy.”

“Jefferson is the most clear example of taking on the judiciary. In the Judicial Reform Act of 1802, the Jeffersonians eliminated 18 out of 35 federal judges — didn’t impeach them, just abolished their offices — told them to go home. (Cheers, applause.) Now, I’m not — let me be clear: I am not as bold as Jefferson.
AUDIENCE MEMBER: No.
MR. GINGRICH: I think the judge in San Antonio would be an important initial signal, and I think the 9th Circuit Court should be served notice — (cheers, applause) — that it runs the risk of ceasing to exist.

On marriage, it should be quite clear, on issues like the Defense of Marriage Act, that we should simply say it can’t be appealed, as it simply — you — it’s very clear in the Constitution. The Congress can decide what can be appealed.

Congress can cut budgets. Congress can say: All right, in the future, the Ninth Circuit can meet, but it will have no clerks. (Laughter.) By the way, we aren’t going to pay the electric bill for two years. (Laughter.) And since you seem to be — since you seem to be rendering justice in the dark, you don’t seem to need your law library, either. (Laughter.).”

“And I can promise you, in a Gingrich administration, only people who are dedicated to the original document and its original meaning will get any court appointment at any level.”

http://www.newt.org/news/newt-gingrich-values-voters-summit-restoring-proper-role-judicial-branch

2 PB 10/10/2011 om 21:39

Onderschat overigens niet hoe heilig de “Declaration of Independence” en de “Constitution” is voor deze mensen. Zij zien het als hun politieke bijbel. Vaak hebben ze dan ook kleine uitgaven bij zich. http://www.amazon.com/Declaration-Independence-Constitution-United-America/dp/1882577981

Het nieuwe Huis van afgevaardigden is het afgelopen jaar begonnen met het oplezen van de Constitution. Herman Cain heeft al aangegeven dat eenieder in zijn regering een dergelijk exemplaar in zijn zak moet hebben…

Wij Nederlanders kunnen dat denk ik niet begrijpen. En de vorige Commissie-Grondwet kan nog een puntje zuigen en wat de amerikanen hebben bereikt over de betekenis van hun Grondwet.

3 Martin Holterman 11/10/2011 om 09:59

Gingrich is in deze campagne afgegaan als een fakkel. Al zijn autoriteit op basis van resultaten uit het verleden is nu verdwenen. Dus hoeven we ons niet meteen zorgen te maken als hij weer eens iets radicaals roept. (Kat in het nauw, etc.)

4 PB 11/10/2011 om 12:57

@ Martin

De afgelopen tijd is Gingrich weer iets populairder. Maar hij gaat het zeker niet winnen. Maar volgens mij is dat nooit zijn bedoeling geweest. Hij wordt door allen gerespecteerd als de man met de ideeen. En het lijkt mij dat hij zich wil positioneren voor een plaatsje in het kabinet…. Daarom valt hij ook geen enkele andere kandidaat aan. Hij gokt op een plaats in het kabinet van de anti-romney kandidaat. Dus als Cain wint dan komt Gingrich er zeker in. Die twee zijn dikke mik samen.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: