Boetes voor UKIP’s Europarlementariërs II

door MD op 14/12/2010

in Buitenland

In maart van dit jaar kreeg de fractievoorzitter van de UK Independence Party (UKIP) een boete voor het beledigen van Van Rompuy. Destijds was ik al verbaasd over de, kennelijk bestaande, bevoegdheid van het Europees Parlement om boetes op te leggen aan zijn leden voor wat zij tijdens de vergadering hebben gezegd. Nu opnieuw een Europarlementariër van de UKIP tamelijk over de schreef is gegaan en daarvoor is beboet , lijkt het me de moeite er eens nader naar te kijken.

Godfrey Bloom riep tijdens een vergadering van het EP: “Ein Volk, ein Reich, ein Führer”, kennelijk om duidelijk te maken dat hij collega Schulz een fascist vindt. Het berichtje van EUobserver hierover maakt duidelijk dat Europarlementsvoorzitter Buzek de boete (van € 2.100) die daarop volgde punitief bedoelt, en niet bijvoorbeeld om het Bloom tijdelijk onmogelijk te maken daadwerkelijk aan de parlementaire werkzaamheden deel te nemen of iets dergelijks (wat je met een beetje fantasie nog een administratieve maatregel zou kunnen noemen).

Het lijkt me dat zich hier een probleem voordoet. Waar de Europese Unie, en expliciet ook het Europees Parlement (in zijn Reglement), zich immers bekent tot democratische waarden, lijkt het me lastig vervolgens te menen dat het Parlement zijn leden mag bestraffen voor het hetgeen zij gezegd hebben. Is een democratisch kernwaarde immers niet dat in ’s lands (of in dit geval: de Europese) vergaderzaal niet gevreesd hoeft te worden voor vervolging wegens het uitdragen van onrechtmatige meningen? Bijvoorbeeld omdat een belangrijk onderdeel van politiek is dat hetgeen nog niet rechtmatig is, dat wel kan worden?

Op het eerste oog lijkt het Unierecht Europarlementariërs uitermate goed tegen de lidstaten lijkt te beschermen, maar erg zuinig te zijn waar het om bescherming tegen de Unie-instellingen zelf gaat. Art. 9 van het Protocol betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie regelt dat Europarlementariërs buiten hun eigen lidstaat praktisch onvervolgbaar zijn, terwijl ze in hun eigen lidstaat een bescherming genieten die gelijk staat aan die van de eigen (nationale) parlementariërs. Art. 8 meldt (de Engelse tekst is het duidelijkst): “Members of the European Parliament shall not be subject to any form of inquiry, detention or legal proceedings in respect of opinions expressed or votes cast by them in the performance of their duties.” De immuniteit kan alleen door het Europees Parlement worden opgeheven. Het protocol lijkt zich in zijn bewoordingen primair te richten tot de lidstaten, met name doordat een onderscheid wordt gemaakt naar plaats. Niets verzet zich echter volgens mij tegen de binding van de Unieorganen aan het protocol. Er wordt immers niet vermeld wie er precies de immuniteit van Europarlementariërs zou willen beperken. De vraag is dus in hoeverre een Europarlementariër ook beschermd wordt tegen het EP zelf.

Voor zover ik weet is de immuniteit van Bloom niet opgeheven door het EP. De procedure hiertoe (art. 6 e.v.) lijkt bv. niet gevolgd te zijn. Het Reglement van het EP lijkt ook niet te veronderstellen dat dat nodig is om “tuchtmaatregelen” (art. 147) of “sancties” (art. 153) wegens ordeverstoring te kunnen opleggen. Tegelijkertijd meent het Reglement dat door het EP opgelegde gedragsregels (art. 9)  “op generlei wijze afbreuk [mogen] doen aan de uitoefening van het mandaat en [ook niet] daarmee samenhangende politieke of andere activiteiten [mogen] beperken.”

Het resultaat hiervan is volgens mij dat art. 153 Reglement EP onverbindend is, voor zover het de voorzitter machtigt om punitieve boetes op te leggen die betrekking hebben op hetgeen er tijdens de vergadering gezegd is. Uiteraard mag er opgetreden worden tegen ordeverstoring en dat is dan ook gebeurd. Het opleggen van straf is echter niet nodig om de orde te handhaven, aangezien dat altijd achteraf gebeurt. Bovendien lijkt me een strafoplegging een ‘legal proceeding in respect of opinions expressed’ en mag het EP ook niet door middel van zijn Reglement, dat overigens keurig gevolgd is, het Protocol schenden. Eigenlijk zou de UKIP dus misschien maar eens naar het Europese Hof, of wie er in dit geval ook maar bevoegd is, moeten stappen.

{ 5 reacties… read them below or add one }

1 Wolfgang Xavier 14/12/2010 om 22:30

Het betreft geen straf in eigenlijke zin, maar een korting op het salaris dat Bloom als Europarlementariër ontvangt.

2 MD 15/12/2010 om 13:17

Weet ik. Daarom heb ik ook aandacht gevraagd voor de punitieve intentie van de Parlementsvoorzitter en het Reglement EP.

3 Filip S. 16/12/2010 om 15:57

@ md

Bijlage XVI geeft de voorzitter expliciet de bevoegdheid disciplinaire maatregelen op te leggen aan allen die zich in het parlementaire huis bevinden.

Het stelsel van immuniteiten lijkt dan geen opgeld te doen, omdat dit werkt naar buiten (vis-a-vis de lidstaten) en niet binnen de eigen ‘jurisdictie’.

Het is dan overigens wel gek dat zo’n uitspraak in het EP materiele gevolgen heeft, terwijl dat in de TK niet zo zou zijn.

4 MD 16/12/2010 om 17:23

Bedoel je bijlage XVI bij het Reglement EP? Dat zou me op zich niet verbazen, aangezien het Reglement in casu volgens mij keurig gevolgd is. Het Reglement mag uiteraard echter niet in strijd komen met de protocollen bij het Unieverdrag, hetgeen de vraag oproept in hoeverre het protocol in kwestie ook van toepassing is op de instellingen. Duidelijk is wel dat art. 5 Regl. EP expliciet vermeldt dat de leden de voorrechten en immuniteiten conform het protocol hebben, maar niet of dat ook betekent dat het EP die ook moet eerbiedigen. Het antwoord: ‘maar het mag van het Reglement’ is volgens mij hoe dan ook alleen niet voldoende.

Het ging me overigens vooral om het meer algemene punt, waar we het volgens mij over eens zijn, namelijk dat het EP zich in heel veel opzichten gedraagt als ‘normaal parlement’, maar wel zijn leden bestraft. Dat lijkt me in strijd met de democratische gedachte van onder meer het vrije mandaat en de idee achter het open debat in het parlement.

5 Filip S. 16/12/2010 om 19:25

@ MD

Die immuniteitsbepaling doorlezende viel het mij gewoon op dat deze er expliciet vanuit gaat dat er een handeling (overtreding, belemmering, verzoek) van een lidstaat vereist is. Vanuit de gedachte dat het EP (de EU) een gewone diplomatieke internationale organisatie is, valt dit te verklaren.

Daarnaast geldt natuurlijk ook dat Luxemburg inmiddels een apart hof heeft voor ambtenarenzaken en daar ook een soort eigen jurisdictie gecreerd is (autonomous legal order), los van het recht van nationale ambtenaren. Een vergelijking daarmee zou op zijn plaats zijn. In aanvulling daarop zou het hoogste politieke orgaan natuurlijk zijn eigen regels kunnen stellen en doet dat dus ook.

Dan het punt ten principale. Dat ben ik eigenlijk wel met je eens. Ordehandhaving dient op het moment supreme te gebeuren, desnoods d.m.v. fysieke verwijdering, maar niet achteraf via een geldelijke boete.
Hoe zeer ik de uitspraak van Bloome ook ongepast acht. Ik heb er best vertrouwen in dat het bureau van voorzitters terughoudend is met dit soort boetes, maar het kan natuurlijk bepaalde kwesties politiseren (Zou een beetje denken aan Pietje Bells Zwarte Hand, die hadden ook een interessant boetereglement)

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: