Column Tom Eijsbouts: Wie frustratie zaait zal volkswrok oogsten

door Redactie op 22/10/2010

in Haagse vierkante kilometer

Minister De Jager heeft voor het publiek maar één gezichtsuitdrukking beschikbaar: die van blakend eigen gelijk en van ‘kijk ik heb weer gewonnen’. Zo is te verklaren hoe deze kijker maandagavond pas aan het einde van het journaal-item uit Brussel doorkreeg dat de minister dit keer niet had gewonnen maar een zeperd had gehaald. Hij was door Merkel en Sarkozy ingepakt. Het vermaledijde tweetal had boetes voor wanbegroters in de Unie weer een kwestie van politiek gemaakt en het door Nederland zo geliefde automatisme van boetes tegengehouden. En er komt een nieuw verdrag! Dat vraagt een beheerste uitdrukking, van ‘niet mijn idee, maar we komen er wel uit’.

De Jagers gelaatsuitdrukking was een kleinigheid als ze niet pijnlijk zou herinneren aan de vertrouwde afwisseling van triomfalisme en frustratie van een van zijn voorgangers Zalm. Wie frustratie zaait zal volkswrok oogsten. Zalms verongelijktheid kreeg haar beslag in het nationale Nee van 2005.

Wie in een akkoord zijn zin niet krijgt kan het onverkregen gelijk van de daken blijven roepen, maar is dat wel verstandig? In de krant klonk De Jagers ongenoegen direct door: ‘Koehandel over EU-sancties’ , kopte het FD dinsdag.

Europa hangt van akkoorden aan elkaar, zoals alle menselijk leven. Goed dat er akkoorden zijn. Waar geen akkoorden zijn daar is geen leven. Als zo’n akkoord ons bevalt heet het ‘een mooie deal’. Als het niet bevalt: ‘een koehandel’. Wanneer de deal van maandag binnenkort in een nieuw Europees verdrag wordt beklonken dan zal ons land het ondertekenen maar staat de Gedoger klaar om het volk ertegen te mobiliseren. Dat volk is dan in zijn verzet gerijpt door het gefrustreerde gelijk van De Jager.

Verstandiger is het een akkoord dat je tenslotte zelf mee hebt bekokstoofd, toch maar te verdedigen. Laat ik dat namens de minister proberen. Ten eerste de kwestie van het niet-automatisme, dan de zaak van het nieuwe verdrag.

In 2005 braken Duitsers en Fransen het automatisme van boetes in het Stabiliteit- en Groeipact. Nu zegt men: dat was een fatale fout. Maar zou handhaving van het automatisme iets hebben veranderd aan het Griekse failliet? Natuurlijk niet. De fout was al begaan bij de Griekse toetreding tot de euro en zelfs bij het aangaan van de euro. Tegen fundamentele problemen zijn technische correcties niet opgewassen. Daar moet je gezamenlijk onder druk over kunnen nadenken: dat heet politiek. De euro lijdt aan een fundamentele onevenwichtigheid, letterlijk, aan het ontbreken van een politiek fundament. Zolang dat niet is rechtgezet, kun je de correctie niet aan een automatische piloot overlaten.

Dan het komende verdrag, bedoeld om het tijdelijke noodfonds door een vast mechanisme te vervangen. De Jager is doodsbang voor zo’n verdrag, omdat het de (populistische) honden loslaat. Als gezegd worden de honden eerder opgejuind door zijn verongelijktheid dan door een verdrag. Maar belangrijker: dit komende verdrag is een stap op de weg naar het zo gemiste politieke fundament onder de euro. Je kunt niet blijven zeuren dat de euro een politiek fundament mist en tegelijk de aanleg van dat fundament afwijzen.

Meer algemeen: het sluiten van een verdrag is een van de democratische momenten in het bestaan van de Unie. Het is uiting van het geruststellende feit dat de lidstaten nog altijd de baas zijn. Het is wetgeving voor het oog van alle Europeanen en onder controle van de nationale parlementen en bevolkingen. Angst voor verdragen is angst voor het volk.

Weg met die angst. Hoe meer verdragen, hoe beter.

{ 0 reacties… add one now }

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: