De trukendoos van de PVV

door MN op 13/06/2012

in Haagse vierkante kilometer

Post image for De trukendoos van de PVV

En weer is er een procedureel konijn uit de hoed getoverd door de PVV: de partij wil een Verenigde Vergadering laten besluiten over het verzoek de goedkeuringswet voor het Europees Stabiliteitsmechanisme pas na 12 september te behandelen. Elf PVV-ers uit Tweede en Eerste Kamer hebben daartoe een brief gestuurd aan de voorzitter van de Verenigde Vergadering, die in zijn eigen tijd ook nog voorzitter is van de Eerste Kamer. De Verenigde Vergadering zou daarmee een soort superpresidium worden dat de agenda van de Tweede en Eerste Kamer beheert.

De aanval is de beste verdediging, zo zullen de stellers van de brief hebben gedacht. Ze gaan bij voorbaat in op muggezifterij als zou de Verenigde Vergadering niet bevoegd zijn te besluiten over de agenda van de afzonderlijke kamers. Volgens het Reglement van Orde van de Verenigde Vergadering wordt de vergadering bijeengeroepen als de voorzitter dat wil of als elf leden daarom vragen “ter beraadslaging en besluitvorming over een of meer aan de Vergadering voorbehouden zaken”. De aanvragers zijn zich er van bewust dat de Grondwet verdragsgoedkeuring of de agendering daarvan niet aan de Verenigde Vergadering voorbehoudt. Geïnspireerd door Moszkowicz’ briljante speurwerk naar het tweede Pocketbooks-arrest hebben ze stukken opgediept waaruit twijfel zou blijken of de door de Grondwet gegeven opsomming van onderwerpen waarover de Verenigde Vergadering besluit, al dan niet uitputtend is. Daaruit leiden de aanvragers af dat de opsomming van de Grondwet niet limitatief is.

Terzijde: van die twijfel blijkt in de aangehaalde stukken niet zoveel. De staatscommissie die de grondwetsherziening-1983 voorbereidde wilde graag een uitdrukkelijke vermelding van een open huishouding voor de Verenigde Vergadering; de regering was daar tegen. De regering trok aan het langste eind.

Van sommige parlementaire besluiten eist de Grondwet dat ze door de Verenigde Vergadering worden genomen. Een oorlogsverklaring, toestemming voor het huwelijk van de koning of een troonpretendent, inhuldiging van de nieuwe koning en het aanhoren van de troonrede: allemaal handelingen die zijn voorbehouden aan de Verenigde Vergadering.

De Verenigde Vergadering komt ook bijeen in gevallen waarin de Grondwet niet voorziet. Voorbeelden zijn de bijeenkomst ter gelegenheid van het 25-jarig regeringsjubileum van koningin Beatrix, of de herdenking van prinses Juliana en de prinsen Claus en Bernhard. Deze bijeenkomsten hebben gemeenschappelijk dat ze voornamelijk ceremonieel van karakter zijn. Besluiten werden er niet genomen.

De PVV-ers hebben dus gelijk als ze zeggen dat er ruimte is voor het houden van een Verenigde Vergadering, ook als de Grondwet dat niet eist. Iets anders is het wanneer een besluit genomen wordt door de Verenigde Vergadering, waar de Grondwet afzonderlijke besluiten van de beide Kamers vraagt. Daartoe zou inwilliging van het verzoek van de PVV-ers leiden: in afwijking van en dus in strijd met de Grondwet neemt de Verenigde Vergadering een besluit waartoe de Tweede en Eerste Kamer achtereenvolgens (bij verdragsgoedkeuring), respectievelijk ieder voor zich (ten aanzien van de agendering) bevoegd zijn. Daarmee is de aan een tweekamerstelsel inherente waarborg van reflexion passé – en precies dat was het bezwaar van de regering tegen het voorstel van de Staatscommissie-Cals/Donner. Het praktische gevolg van dat voorstel zou zijn dat wanneer het enkele kamerleden uitkomt een eenkamerstelsel ingevoerd kan worden. Dat is ongrondwettig, en om deze reden zou het PVV-verzoek moeten worden afgewezen.

In dit specifieke geval is een bijkomend bezwaar dat de Tweede Kamer al over het wetsvoorstel tot goedkeuring van het verdrag besloten heeft. Het halverwege de parlementaire rit openbreken van de besluitvormingsprocedure zou weliswaar tot een heel bijzondere vorm van heroverweging leiden, belangrijker is dat daarmee in flagrante strijd met het doorzend-artikel 85 van de Grondwet zou worden gehandeld.

Wat zou de PVV te winnen hebben bij een Verenigde Vergadering? Ik zou het eerlijk gezegd niet weten. Zelfs als de stemverhoudingen over het ESM-verdrag in de Eerste Kamer net zo liggen als in de Tweede Kamer én mits alle tegenstemmers deze truc willen steunen, zouden op zijn hoogst 70 van de 225 stemmen voor opschorting van de behandeling worden uitgebracht (in de Tweede Kamer stemden PVV, SP, ChristenUnie, SGP, de Partij voor de Dieren en het lid Brinkman tegen het ESM-verdrag). Misschien wil Wilders weer een hoofdelijke stemming, en verwacht hij dat met het opnoemen van 225 namen zoveel tijd gemoeid is dat in de tussentijd premier Roemer het wetsvoorstel heeft kunnen intrekken.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed

{ 21 reacties… read them below or add one }

1 GB 13/06/2012 om 17:37

Het artikel 85 argument is sowieso overtuigend.

Maar hoe verplicht de Grondwet om verdragsgoedkeuring langs de aparte kamers te leiden?

2 MN 13/06/2012 om 18:00

@GB: ik heb een denkstapje overgeslagen. Ter aanvulling: In het geval van het ESM-verdrag wordt uitdrukkelijke goedkeuring gevraagd. Op grond van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen vindt uitdrukkelijke goedkeuring plaats bij wet. Van wetten bepaalt de Grondwet dat ze (behoudens uitzonderingen, zie bijv. art. 28 lid 3, 29 lid 2 of 30 lid 1) achtereenvolgens door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld. Daar nu van afwijken lijkt me in strijd met de Grondwet, omdat afwijkende wetgevingsprocedures uitdrukkelijke grondwettelijke grondslag behoeven. Mogelijk zou een alternatief zijn in de Rgbv te bepalen dat de VV over verdragsgoedkeuring besluit. De wijze van goedkeuring wordt immers bij wet bepaald (art. 91, lid 2 Grondwet). Dat vergt echter wijziging van de Rgbv.

3 Martin Holterman 13/06/2012 om 18:06

@GB: Behalve de a contrario redenering van de tekst?

Art. 91(2): “De wet bepaalt de wijze waarop de goedkeuring wordt verleend.”

Rijkswet goedkeuring en bekendmaking van verdragen:
Art. 4: “De uitdrukkelijke goedkeuring wordt verleend bij wet.”

Art. 82 GW en verder:
Art. 83: “Voorstellen van wet, ingediend door of vanwege de Koning, worden gezonden aan de Tweede Kamer of, indien daarvoor behandeling door de Staten-Generaal in verenigde vergadering is voorgeschreven, aan deze vergadering.”

Art. 85: “Zodra de Tweede Kamer een voorstel van wet heeft aangenomen of tot indiening van een voorstel heeft besloten, zendt zij het aan de Eerste Kamer, die het voorstel overweegt zoals het door de Tweede Kamer aan haar is gezonden. De Tweede Kamer kan een of meer van haar leden opdragen een door haar ingediend voorstel in de Eerste Kamer te verdedigen.”

Etc.

Dus ja, we hebben een kleine omweg via een organieke wet nodig, maar zolang behandeling door de Verenigde Vergadering niet letterlijk door de Grondwet is voorgeschreven, worden wetten en verdragen door de kamers apart behandeld.

4 CR 14/06/2012 om 10:45

Je moet ervan uitgaan dat de Staten-Generaal in wezen één orgaan is, dat in afzonderlijke kamers bijeen kan komen of samen. Zo zegt de Grondwet het ook telkens: de kamers kunnen afzonderlijk of in verenigde vergadering bijeenkomen. Dat orgaan, de Staten-Generaal, is bevoegd wetsvoorstellen goed te keuren.
Het ESM-verdrag is al volgens de tweekamerprocedure bij de Staten-Generaal in behandeling. Je kunt een voorstel niet opnieuw indienen, want dan is het twee keer in behandeling. Dan zou de Eesrte Kamer het kunnen verwerpen en de verenigde vergadering het kunnen aannemen, en wat is dan de situatie?
Wilders kan dus de verenigde vergadering wel bijeenroepen, maar daarmee staat het verdrag nog niet op de agenda van de verenigde vergadering.

5 GB 14/06/2012 om 11:02

@ CR en als Wilders een nieuw voorstel aanhangig maakt in de Verenigde Vergadering dat ofwel materieel gelijk is ofwel een voorstel tot het niet verlenen van toestemming is? (moet-ie wel snel alles geregeld zien te krijgen wat de advisering betreft)

Of is in het kader van de ‘gevraagde goedkeuring’ de forumkeuze eigenlijk voorbehouden aan de regering (die krachtens artikel 83 Grondwet gehouden is alleen de route via de VV te kiezen als dat verplicht is) en is ‘ ongevraagde afwijzing’ daarmee uitgesloten.

@MN & Martin Dat het ‘bij wet moet’ wil nog niet zeggen dat het langs twee kamers moet, toch? Toestemming voor een huwelijk moet eerst ook ‘bij wet’ en dan vervolgens wordt apart bepaald dat het een wet is waarover de VV moet beraadslagen en besluiten.

Als de Rgbv mag bepalen dat de goedkeuring door de VV wordt verleend, dan is het toch op zichzelf niet in strijd met de Grondwet dat de VV over meer besluit dan waartoe de Grondwet hem verplicht maakt?

OK, in dit geval is de VV niet bevoegd om het van de agenda van de EK af te halen. De VV kan dus wel bijeenkomen (moet misschien ook) maar er staat niets op de agenda.

Of we zouden echt terug moeten vallen op argumenten als ‘in artikel 91 lid 3 is sprake van Kamers in meervoud, wat wijst op een verdragsgoedkeuring die niet door de verenigde vergadering kan geschieden’.

6 GB 14/06/2012 om 11:05

Dit zegt artikel 6 van het RvO:

De Voorzitter belegt de vergadering, ter beraadslaging en besluitvorming over een of meer aan de Vergadering voorbehouden zaken, zo dikwijls hij het nodig oordeelt, of dit door elf leden, schriftelijk, met opgave van de redenen, is verzocht.

Is dat voldoende grondslag om het beleggen van een vergadering te weigeren, omdat het hier niet de besluitvorming betreft van een aan de vergadering voorbehouden zaak?

En dan ook hier: wat nu als Wilders er meteen een initiatiefwetsvoorstel bij doet.

7 CR 14/06/2012 om 13:44

In het algemeen: als de Staten-Generaal één orgaan is, kan het ook maar één keer tegelijk over een wetsvoorstel beslissen. Het kan dus niet dat twee identieke voorstellen tegelijk aanhangig zijn.
Verdragen: het voorstel om een verdrag niet goed te keuren bestaat niet. Als je niet wilt goedkeuren, dien je gewoon geen voorstel in. Het ESM-verdrag doorloopt nu de procedure; wie niet wil goedkeuren stemme tegen. Is het goedgekeurd, dan kan de regering het verdrag bekrachtigen (= de externe binding tot stand brengen). Dat maak je alleen ongedaan met een nieuw wetsvoorstel waarin de goedkeuring weer wordt ingetrokken, of – als het verdrag inmiddels is bekrachtigd – door een voorstel dat strekt tot opzegging.

En dan: als de regering een voorstel indient bij de Tweede Kamer, beslist de Kamer vervolgens over de behandeling; naar welke commissie het gaat bijvoorbeeld en hoe snel het gaat. Die beslissing kan er in principe uit bestaan dat het voorstel wordt behandeld door de verenigde vergadering. De Kamer heeft het voorstel gewoon in behandeling genomen, met of zonder de instemming van de PVV, maar in ieder geval niet onder protest van de PVV. Dan maak je die behandeling gewoon af. Het is misbruik van procedure om eerst af te wachten of de Tweede Kamer het voorstel aanvaardt, en dan pas te klagen over de wijze van behandeling. Dat is in de pauze van de wedstrijd zeggen dat je eigenlijk in een ander stadion wilt spelen en dat de wedstrijd dus over moet.

8 MN 14/06/2012 om 14:52

Ik vraag me af of de Rgbv mag bepalen dat (sommige) verdragen door de Verenigde Vergadering worden behandeld. Mijn verwijzing naar die wet was vooral bedoeld om te laten zien dat voor behandeling door de VV op z’n minst voorafgaande wijziging van de rijkswet nodig is. Het negeren van de Rgbv is dan in strijd met de Grondwet, omdat volgens de Grondwet de wet de wijze van goedkeuring bepaalt. Daarvan kan dus niet bij spontaan besluit van Tweede of Eerste Kamer of de Verenigde Vergadering worden afgeweken.
Ik denk overigens dat zo’n wijziging van de Rgbv niet mogelijk is. De redactie van de Grondwet moet denk ik zo begrepen worden dat behoudens de door de Grondwet voorgeschreven gevallen (toestemming huwelijk troonpretendent etc.) wetsvoorstellen het behandelschema van de art. 82-88 doorlopen. Die artikelen zijn vastgesteld bij rijkswet, en dus ook voor de rijkswetgever bindend.

Overigens is Wilders niet zozeer van plan om de VV te laten besluiten over de verdragsgoedkeuring, maar over de agendering daarvan door de Eerste Kamer. Honorering van dat verzoek lijkt me zonder meer in strijd met de aan hst. 3 van de Grondwet ten grondslag liggende norm dat beide kamers en de Verenigde Vergadering over hun eigen agenda gaan.

@CR: ga je niet teveel uit van het scenario dat de regering initiatiefnemer is? Ik zou niet weten waarom een kamerlid niet een wetsvoorstel zou mogen aanhangigmaken dat met zoveel woorden uitspreekt dat een door de regering gesloten verdrag niet wordt goedgekeurd. Verder zou ik menen dat intrekking van verleende goedkeuring geen volkenrechtelijk rechtsgevolg heeft als de regering al heeft geratificeerd: het koninkrijk blijft gebonden aan het verdrag, totdat de regering opzegt.
Op grond waarvan meen je dat een commissie van de Tweede Kamer kan besluiten dat de Verenigde Vergadering een wetsvoorstel zal behandelen?

9 GB 14/06/2012 om 15:32

Ben het volstrekt eens met de onmogelijkheid voor Wilders om nu de behandeling naar de VV te tillen. Dat lijkt me inderdaad om veel redenen in strijd met van alles.

Maar in het algemeen: als Mariko Peters een initiatiefwet tot goedkeuring van het verdrag van Tromso aanhangig maakt in de VV, dan zou ik zeggen dat de door de Rgbv voorgeschreven wetsvorm ook bereikt kan worden door aanname van het voorstel door de Verenigde Vergadering. Waarom zouden we bij de Rgbv bij het woord ‘wet’ onmiddellijk moeten denken aan 82-89 Grondwet, en bij artikel 28 lid 1 Grondwet niet?

Omdat lid 3 dat zegt. Maar dan is het toch weer de vraag of de Grondwet exclusief (en expliciet) de bevoegdheid van de verenigde vergadering bepaalt. En niet of ergens sprake is van het vereist om ‘bij wet’ goed te keuren’. Overigens ben ik denk ik ook van mening dat jouw interpretatie van de Grondwet op dit punt wel het meest voor de hand ligt.

10 Martin Holterman 14/06/2012 om 15:33

@MN: Ik zie het bezwaar niet. Als de Rgbv voor bepaalde verdragen, bij voorbeeld EU-verdragen, ratificatie met 2/3 meerderheid in de VV voorschrijft, lijkt me dat prima in orde. (Hooguit is er het genoemde bezwaar dat art. 91(3) spreekt over kamers in meervoud. Ten eerste vind ik dat niet 100% overtuigen, omdat ze immers ook wel samen in één vergadering kunnen beraadslagen en/of stemmen, en ten tweede geldt dat alleen voor verdragen die strijden met de Grondwet.)

@GB: Volgens de Grondwet gaan alle wetten over twee kamers (apart dus), tenzij elders in de Grondwet een andere procedure wordt voorgeschreven. Dat is het geval voor goedkeuringswetten voor koninklijke huwelijken, maar dat is het wel zo’n beetje.

11 GB 14/06/2012 om 15:49

@ Martin: en waar kan ik die eerste zin terugvinden in de Grondwet? En bovendien als het voor sommige EU-verdragen wel door de Rgbv zou worden voorgeschreven, dan is die Rgbv dan toch in strijd met de Grondwet?

12 HK 14/06/2012 om 16:08

Hier het antwoord van de voorzitter van de Verenigde Vergadering: http://www.eerstekamer.nl/nieuws/20120614/verzoek_verenigde_vergadering_over

13 GB 14/06/2012 om 16:23

Mooi! Wilders krijgt ten overvloede in een noot nog even ingepeperd dat voorzieningenrechter te Den Haag vond dat je voor dit soort dingen niet bij de rechter moest zijn.

Overigens kan er nu ingezet worden op de volgende sprong van Wilders. Ik zeg: wraken van de Graaf. Die zit te klagen dat er feitelijk een eenkamerstelsel zou kunnen ontstaan als de VV naar believen zou kunnen beraadslagen en besluiten. Dat gaat natuurlijk ten koste van zijn eigen toko, de Eerste Kamer. Dubbele pet! Schande. Mosko zit vast alweer in zijn eerstejaarsbundel staatsrechtjurisprudentie te bladeren, op zoek naar ‘muizengaatjes.’

14 Rob 14/06/2012 om 16:37

@GB, nou, nou, nou: “Mosko zit vast alweer in zijn eerstejaarsbundel staatsrechtjurisprudentie te bladeren, op zoek naar ‘muizengaatjes.’” Vind jij de redenering van de rechter overtuigend: “De leden van de Tweede Kamer worden rechtstreeks door de kiesgerechtigde) Nederlandse bevolking gekozen en zij vertegenwoordigen deze bevolking bij de uitoefening van hun functie. (..) Gelet op de hiervoor bedoelde functie die de Tweede Kamer ten opzichte van de Nederlandse bevolking vervult moet het ervoor worden gehouden dat de bevolking zich aldus over het ESM-Verdrag heeft kunnen uitlaten.”?
Ik hoor je er maar niet over.

15 MN 14/06/2012 om 16:41

@Martin Holterman: je stelt dat de Rgbv zou mogen bepalen dat de Verenigde Vergadering bepaalde verdragen met 2/3 meerderheid behandelt. Ik ben geneigd te zeggen dat het regelen van de wetgevingsprocedure en het gebruik daarvan is voorbehouden aan de Grondwet (zie ook de redactie van art. 82 Gw).
Maar dan even over die versterkte meerderheidseis. Vind je niet dat het grondwettelijk voorschrift over de stemwijze (gewone meerderheid) hier beperkingen stelt? Ik zou menen dat de (rijks)wetgever niet bevoegd is afwijkende meerderheidseisen in te voeren.

@GB: je vraagt je af of Mariko Peters het Tromso-verdrag kan laten goedkeuren door de VV een wetsvoorstel aan te laten nemen. Naast mijn al genoemde argument (de Grondwet bepaalt hoe wetten gemaakt worden, hoogstens zou de Rgbv een andere dan een wetsprocedure kunnen introduceren voor uitdrukkelijke goedkeuring) wil ik nog wijzen op het Statuut. Dat bepaalt dat de uitoefening van de wetgevende macht in koninkrijksaangelegenheden wordt geregeld in de Grondwet. Daarvan kan je dus niet afwijken, lijkt me. (Nu moet ik wel een slagje om de arm houden: geheel ten onrechte want in strijd met art 3 Statuut worden lang niet alle uitdrukkelijke goedkeuringen als koninkrijksaangelegenheid behandelt. Dat zou wel moeten).

De redenering van Voorzitter De Graaf spreekt me aan. Een opvallend detail in zijn brief is de stelling dat uit de grondwetsgeschiedenis volgt dat het RvO VV beperkt moet worden uitgelegd. Volgtijdelijk is dat lastig, want het RvO is uit 1994.

Mijn inzet voor het spelletje “raad de volgende stap van Wilders”: een voorlopige voorziening bij de Haagse bestuursrechter tegen de beschikking van De Graaf. Of een verzoek aan de Ondernemingskamer om een enquête te gelasten naar de uitverkoop van de BV Nederland.

16 MN 14/06/2012 om 16:47

@Rob
Die redenering van de rechter is inderdaad niet zo sterk, omdat hij sommigen (ik geloof dat jij daarbij hoort) voeding geeft voor de gedachte dat sommige parlementaire besluiten kwalitatief onder de maat en daarom ondemocratisch zijn. De Grondwet hanteert een juridische fictie dat de Staten-Generaal het gehele Nederlandse volk vertegenwoordigen en daarom altijd en overal bevoegdelijk handelen. Dat is zo op dag 1 van hun mandaat en dat blijft zo tot de laatste dag ervan. Jouw kwalitatieve opvatting van de vertegenwoordigingsopdracht (de Staten-Generaal moeten wel een beetje normaal doen want anders spreken ze niet namens het volk) gaat aan die fictie voorbij. Het ware beter geweest als de rechter had volstaan met de constatering dat het bevoegde orgaan (de Staten-Generaal) blijkens de voor de rechter kenbare bronnen op de vereiste wijze hun goedkeuring aan een verdrag hebben verleend c.q. kan verlenen, en dat er daarmee rechtens sprake is van een geldig besluit.

17 GB 14/06/2012 om 16:50

@ Rob

Nee. Dat vind ik volstrekt geen overtuigende redenering. Ik heb nergens mee ingestemd en word niet graag – zonder mijn instemming – door een rechter geacht ergens mee te hebben ingestemd. Het door jou verdedigde spiegelbeeld vind ik echter nog minder overtuigend, als zou een volksvertegenwoordiging vier jaar lang beperkt zijn tot dat waar in de campagne iets over gezegd is.

Waar jij dat zegt? In de Volkskrant: “Eisen dat de Staat met bewijzen komt, dat van een meerderheid van de leden van de Tweede Kamer hun instemmende mening met dat fonds bekend is geweest bij de verkiezingen van 2010.”

Beide vind ik van een onjuiste opvatting van vertegenwoordigende democratie getuigen. Wat het dan moet zijn? Lees de Federalist Papers – al heet het daar dan weer geen democratie.

Wilde er zeker over schrijven. Maar ik moet eigenlijk – ondanks wat ten aanzien van vandaag vermoed kan worden – iets anders doen.

18 Rob 14/06/2012 om 17:15

@MN, over dat sommige parlementaire besluiten kwalitatief onder de maat en daarom ondemocratisch zouden zijn of dat de Staten-Generaal wel een beetje normaal zouden moeten doen, gaat mijn punt niet. Mijn punt gaat over het democratisch gelegitimeerd zijn van parlementaire besluiten.
@GB, ja, dat zeg ik. Wil er sprake zijn van democratische legitimatie dan moet er een herkenbaar inhoudelijk verband zijn tussen enerzijds de verkiezingsprogramma’s en anderzijds parlementaire besluiten, en zo niet, dan een correctief referendum. Anders is de term ‘vertegenwoordiging’ een holle frase.

19 Martin Holterman 14/06/2012 om 17:35

@MN: Voor bepaalde verdragen schrijft art. 91(3) een versterkte meerderheid voor, maar het lijkt me niet dat dat een versterkte meerderheid in andere omstandigheden uitsluit. Zeker als Rgbv zou bepalen dat goedkeuring van verdragen anders dan bij wet geschiedt, lijkt me dat daarbij ook de vereiste meerderheid kan worden bepaald.

Geinige vragen: Aangezien stilzwijgende goedkeuring mogelijk is, kan de Rgbv ook bepalen dat bepaalde verdragen door, noem maar wat, 50 kamerleden en 25 senatoren kunnen worden goedgekeurd? (Zie: de problemen in Duitsland om te bepalen hoeveel Bondsdagleden je nodig hebt om over bailouts te beslissen.)

En kan het RvO ook voor bepaalde stemmingen een versterkte meerderheid eisen? (Zoals die 60 stemmen in de Amerikaanse senaat.)

@GB: Je hebt gelijk, ik had me verlezen in art. 82 Gw. Ik zou er nog even over moeten nadenken of er nog een andere reden is om de VV de macht om wetten te maken te ontzeggen.

20 MN 15/06/2012 om 11:54

@Rob: de Staten-Generaal representeren volgens de Grondwet het gehele Nederlandse volk. Voor het recht doet het er niet toe of ze zich daarbij ene jota aantrekken van wat de meerderheid van (kiesgerechtigde) Nederlanders zoal vindt. Representatie (met een bijbehorend vrij mandaat) is wat anders dan spreekbuis. Jouw opvattingen over democratische legitimatie gaan aan de juridische fictie van art. 50 Grondwet voorbij. Dat is prima, maar daarmee plaats je je wel buiten het positiefrechtelijke debat en voer je een politieke discussie. De staatsrechtelijke geldigheid van de goedkeuring door de Tweede Kamer staat m.i. dan ook niet ter discussie.

@Martin Holterman: ik kan je echt niet volgen. Art. 67 lid 2 Grondwet spreekt heel neutraal van “besluiten” die worden genomen bij gewone meerderheid. Of het nu gaat om een wetsvoorstel of een ordevoorstel, behoudens het geval de Grondwet iets anders regelt is hiermee een (zou ik menen) dwingende stemregel gegeven. Afwijkende meerderheidseisen die niet berusten op de Grondwet (of het Statuut) komen, voor zover ik weet, niet voor. Een kleine uitzondering, maar daarvan betwist ik dan ook de geldigheid: de mogelijkheid om als eenling tegen te houden dat de kamer afwijkt van het RvO.

21 Rob 15/06/2012 om 14:09

@MN, is het een grondwettelijke juridische fictie? Kan “representeren” in het recht betekenen dat vertegenwoordigers zich geen jota aantrekken van wat de kiesgerechtigden hebben gestemd bij de verkiezingen? Houdt die eventuele fictie nog wel stand bij doordenking van art. 3 Protocol 1 EVRM (ik ga dat hier niet uitwerken)? Kan de rechter aan een oordeel over democratische legitimiteit voorbij gaan (dat deed-ie niet in ieder geval, zij het dat hij daarbij een onhoudbaar, krom argument gebruikt)? Rechtsontwikkeling. Redelijkheid en billijkheid. Ik vind het allemaal een beetje kort door de juridische bocht, hetgeen je schrijft.

Reactie achterlaten

{ 1 trackback }

Vorige post:

Volgende post: