Een motie van wantrouwen van een partijbestuur?

door GB op 08/10/2012

in Haagse vierkante kilometer, Uitgelicht

Post image for Een motie van wantrouwen van een partijbestuur?

Met Jolande Sap vertrekt voor 172.000 stemmen uit de Kamer. Achterblijven de 5.000 kiezers voor  Bram – wie? – van Ojik, de 10.000 die Van Tongeren nog een beetje in de buurt van de voorkeursdrempel brachten en Jesse Klaver, die kennelijk vergeten is voor zichzelf campagne te voeren. Linda Voortman schuift met 4.500 aan op de halve restzetel. Ik weet het, zo werkt een lijstenstelsel. Maar binnen die werking van een lijstenstelsel valt nog steeds onderscheid te maken tussen enig respect voor je kiezers en het opofferen van een net verkozen lijsttrekker omdat een zenuwachtige wethouder uit Amsterdam de partijvoorzitter opgejut heeft. Dat is ongeveer wat De Volkskrant reconstrueerde. Van Poelgeest was bang last van Sap te krijgen bij de aankomende gemeenteraadsverkiezingen en liet weten dat ze weg moest.

Dat heeft het partijbestuur of de partijtop kennelijk gemeend te mogen en kennelijk ook gekund. Terwijl de Grondwet politieke partijen niet eens kent en in plaats daarvan Kamerleden probeert te beschermen tegen zenuwachtige wethouders uit Amsterdam die voor hun eigen hachje vrezen. Kamerleden hebben een zogenaamd vrij mandaat. Eenmaal gekozen, moet er zoveel mogelijk vrijheid worden gegeven aan hun eigen gezonde verstand. Ik weet het, de praktijk van de politieke partijen is al decennia een andere. Dat de Grondwet daar niets over zegt is meer een probleem van de Grondwet. Maar binnen die praktijk van politieke partijen valt nog steeds onderscheid te maken tussen een partijbestuur dat in een goed gesprek gezamenlijke conclusies bereikt en een partijbestuur dat de vaste keuze van een gekozen volksvertegenwoordiger niet respecteert en vervolgens – in plaats van zelf op te stappen – actief met wantrouwen de boer op gaat om een Kamerlid effectief het werken onmogelijk te maken. Het is niet Sap zelf die meer vertrouwen wilde hebben dan ze kreeg, of een verschil van inzicht dat Sap niet wilde accepteren. Het is het partijbestuur dat de keuze van Sap om te blijven niet respecteerde en meende dat het conflict daarover dan in hun voordeel beslecht moest worden, desnoods via de krant.

We hadden al de constructie waarbij de regering het vertrouwen van het parlement moet genieten. Dat wil zeggen, bij blijvend verschil van inzicht wijkt de benoemde regering voor de gekozen kamer. Er bleek nu een blijvend verschil van inzicht tussen een onlangs door eigen leden en kiezers verkozen fractievoorzitter, en een falend partijbestuur. Dan had het partijbestuur moeten wijken voor de gekozen volksvertegenwoordiger.

{ 15 reacties… read them below or add one }

1 RK 08/10/2012 om 11:33

Wat schrijf je nu? Sap mag toch in de Kamer blijven? Sap kiest er toch zelf voor niet in de Kamer te blijven?

2 GB 08/10/2012 om 12:07

Terwijl je partijbestuur de krant volschrijft tegen jou?

3 RK 08/10/2012 om 12:21

Een mandaat van 172.000 stemmen tegenover een partijbestuur?

4 CR 08/10/2012 om 13:17

De stemmen op de lijsttrekker zijn natuurlijk niet allemaal stemmen op de persoon: het zijn feitelijk ook lijststemmen, stemmen waarmee de kieze impliciet aangeeft geen reden te zien om met een voorkeurstem de lijstvolgorde te doorbreken. Ons kiesstelsel maakt geen onderscheid tussen lijststem en lijsttrekkerstem; het Belgische wel. Dat zouden wij ook moeten doen.
De 5000 stemmen voor Van Ojik (niet van Oijk) betekenen dus niet dat hij maar van 5000 kiezers steun heeft: wij hebben geen zuiver personenstelsel.

5 Redactie 08/10/2012 om 13:32

@ CR

Ojik aangepast.

6 RK 08/10/2012 om 13:50

@CR.
Okee. Sap heeft als persoon minder stemmen gekregen dan 172.000. Ook minder dan de kiesdrempel?

7 Martin Holterman 08/10/2012 om 15:37

Maar ongeacht hoeveel mensen op Sap qua persoon hebben gestemd, vanwaar de aanname dat die mensen erop tegen zouden zijn dat ze de verantwoordelijkheid neemt voor een evidente wanprestatie?

(Bij wijze van context zou ik willen opmerken dat ik vind dat Sap meteen op de verkiezingsavond al had moeten opstappen. Na een dergelijke nederlaag moet de lijsttrekker altijd weg, ongeacht of hij/zij persoonlijk gefaald heeft.)

8 RK 08/10/2012 om 15:55

Een wanprestatie? 172.000 stemmen in de wacht slepen? Hoezo nederlaag? Waarom zou Sap niet de verantwoordelijkheid hebben voor haar stemmers te blijven zitten?

9 Martin Holterman 08/10/2012 om 19:19

@RK: Dat is een absurd rigide benadering van ons kiesrecht. De lijsttrekker is verantwoordelijk voor alle stemmen voor de lijst. Als GL van 627.106 naar 216.358 stemmen gaat, moeten daar in beginsel koppen rollen.

10 RK 08/10/2012 om 19:48

@Martin
Er is macht overgedragen aan de lijsttrekker, en de anderen op de lijst. Jouw benadering gaat daar geheel aan voorbij. Iedereen op de lijst gaat van 0 stemmen naar het aantal stemmen dat op hem/haar is uitgebracht.

11 MB 08/10/2012 om 21:53

Het verbaast mij altijd dat een lijsttrekker opstapt bij verlies, of zelfs zonder verlies. Dat wil zeggen dat je het signaal van de stemmers die vertrokken zijn van groter betekenis acht dan het signaal van diegenen die wel op je gestemd hebben en dus vertrouwen hebben uitgesproken.

Ik vind dat vreemd. Dat je op termijn plaats maakt voor een andere fractievoorzitter, of politiek leider, dat snap ik – en dan is het misschien lastig om zelf te blijven omdat je hem/haar dan in de wielen kan rijden. En toch heeft zo’n oplossing mijn – sterke – voorkeur boven zo snel de mensen die je vertrouwen hebben gegeven de rug toe te keren.

12 Martin Holterman 08/10/2012 om 22:52

As ik op een lijst/lijsttrekker stem, dan stem ik op een partij inclusief leider. En dan verwacht ik van de partijleider dat hij/zij zijn/haar verantwoordelijkheid neemt als de electorale strategie faalt. In die zin is zou mijn stem op Sap – hypothetisch – conditioneel zijn: de lijsttrekker krijgt mijn zegen om een zetel in te nemen, maar daaraan koppel ik wel bepaalde verwachtingen.

Overigens is de vraag of Sap uit de kamer weg moet nog een heel andere vraag dan de vraag of ze als partijleider weg moet.

13 RK 08/10/2012 om 23:38

@Martin,
Sap zit/zat niet in de kamer als partijleider, maar als vertegenwoordiger van degenen die op haar gestemd hebben. Volgens mij haal je rollen doorelkaar. Sap had haar rol als partijleider op kunnen geven maar gewoon als GroenLinkse volksvertegenwoordiger in de Kamer kunnen, nee, moeten blijven. Haar ideeën zijn toch niet ineens veranderd?

14 Super De Boer 11/10/2012 om 22:16

‘T is jammer. Vond haar integer en intelligent overkomen. Ben zelf niet zo van de onbespoten Turkse sla, maar kon haar goed velen. Partijbestuur kwam op mij veel incapabeler over. Leuke invalshoek van MB, dat je het bijna niet kunt maken jegens de mensen die wel op je hebben gestemd om te vertrekken. Gedachtengang Martin H. is echter ook goed te volgen. Zo gaan die dingen vaak, althans in voetbal en politiek. Geen direct resultaat betekent dat je moet opzouten. Maar dat niet doen kan ook zijn vruchten afwerpen. Stel eens dat Rutte na de uitslag van 2006 was vertrokken….

15 Super De Boer 11/10/2012 om 22:30

….dan…….Jelleke Veenendaal.

8) Meer wil ik er niet over kwijt.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: