Geen deelname van Forum voor Democratie aan verkiezingsdebat NOS

door Ingezonden op 07/03/2017

in Rechtspraak

Post image for Geen deelname van Forum voor Democratie aan verkiezingsdebat NOS

De NOS nodigde de politieke partij Forum voor Democratie (FVD) niet uit voor het door haar georganiseerde verkiezingsdebat aan de vooravond van de Tweede Kamerverkiezingen, dinsdagavond 14 maart 2017. Schending van zijn vrijheid van politieke meningsuiting, volgens lijsttrekker Baudet. Dat bleek de Rechtbank Amsterdam vorige week dinsdag niet met hem eens. De NOS was binnen haar journalistieke grenzen gebleven. Maar hoe overtuigend is het eigenlijk om DENK, VNL en Nieuwe Wegen wél en FVD niét uit te nodigen?

Van de 28 politieke partijen die meedoen aan de verkiezingen van de Tweede Kamer kunnen in totaal 14 partijen deelnemen aan het NOS-verkiezingsdebat. Om tot een selectie te komen, keek de NOS naar het zetelaantal in de huidige Tweede kamer en het aantal zetels dat politieke partijen op de peildatum van 1 februari 2017 hadden in de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van 6 politieke peilingen. Op basis hiervan werd FVD niet uitgenodigd. Baudet sprak in reactie op deze selectie van een schijnobjectiviteit: hij vindt de huidige zetelverdeling in de Tweede Kamer irrelevant voor de verkiezingen en spreekt van een ‘ongelijk speelveld’ ten opzichte van nieuwe politieke partijen. De selectie moet volgens hem objectief gemaakt worden en op een zo laat mogelijk moment in de campagne. Hierbij moet volgens hem geen rekening worden gehouden met het zetelaantal van partijen die niet zelfstandig door deelname aan eerdere landelijke verkiezingen zijn verkregen.

De rechter stelt in het vonnis voorop dat de NOS in het kader van de Mediawet een ruime mate van vrijheid toekomt bij het inrichten van haar radio- en tv-programma’s. Hij komt uiteindelijk tot het oordeel dat de NOS bij haar uitnodigingsbeleid vooraf vastgestelde, objectieve en duidelijke criteria heeft geformuleerd die maken dat de NOS in redelijkheid tot de gemaakte keuzes heeft kunnen komen. Daarnaast stelt de rechter, kort gezegd, dat de selectiemethode van de NOS niet tot gevolg heeft dat FVD haar politieke mening niet effectief zou kunnen uiten. Van een uitsluiting of boycot van FVD is namelijk geen sprake. Geconcludeerd wordt dat de keuzes van de NOS vallen binnen de journalistieke vrijheid en in overeenstemming zijn met de bepalingen en strekking van de Mediawet. Van een beperking van de vrijheid van meningsuiting in de zin van artikel 10 EVRM is dan ook geen sprake.

Voordat deze conclusie echter wordt getrokken, gaat de rechter eerst in op het noodzakelijkheidsvereiste van artikel 10 lid 2 EVRM met de overweging dat dit niet zo ver gaat dat de NOS zou moeten aantonen dat geen andere keuze dan 1 februari 2017 mogelijk was voor het selectiemoment. Hiermee schept de rechter in mijn ogen meer verwarring dan duidelijkheid. Hoewel nog het voorbehoud wordt gemaakt “voor zover al sprake zou zijn van een beperking (…)”, had het meer in de rede gelegen eerst te concluderen dat geen sprake was van een beperking. Met die conclusie had de rechter overigens ook kunnen volstaan.

Staatsrechtelijk gezien valt wel een punt van kritiek uit te spreken over het vonnis. De rechter stelt dat het niet onrechtmatig is dat zetels van individuele afgesplitste Kamerleden worden toegerekend aan de nieuwe partijen van deze Kamerleden: dit zou aansluiten bij de huidige staatsrechtelijke realiteit van afsplitsingen. Het kan echter worden betwijfeld of het toerekenen van deze Tweede Kamerzetels aan nieuwe politieke partijen wel staatsrechtelijk juist is. Op basis van artikel 11 lid 6 van het Reglement van Orde van de Tweede Kamer worden immers één of meer afgesplitste leden van een fractie afzonderlijk of gezamenlijk beschouwd als een groep. Formeel gezien hebben politieke partijen als DENK, VNL en Nieuwe Wegen dan ook geen vertegenwoordiging in de Tweede Kamer. Het zijn de leden van de fracties van respectievelijk Groep Kuzu/Öztürk, Groep Bontes/Van Klaveren en Monasch die zitting hebben in de Tweede Kamer. Zij staan als groep vermeld op de website van de Tweede Kamer, en niet als fracties van DENK, VNL of Nieuwe Wegen. Dit wordt bovendien bevestigd met de regeling in de Kieswet dat zodra één van deze Kamerleden zijn lidmaatschap neerlegt, de opengevallen zetel toekomt aan de eerstvolgende kandidaat van de kandidatenlijst waarop degene die moet worden opgevolgd, is gekozen. Het blijft dan ook moeilijk te rijmen dat DENK, VNL en Nieuwe Wegen (mede) door de toerekening van zetels in de Tweede Kamer wél en FVD niét wordt uitgenodigd voor het debat.

Richard van Oevelen

{ 3 reacties… read them below or add one }

1 Peter Lofström 07/03/2017 om 19:00

De rechter houdt er kennelijk geen rekening mee dat de NOS een publieke staats gefinancierde omroep is. Iedere publieke omroep heeft als belangrijkste taak pluriformiteit. De NOS is daarmee van de belastingbetalende burger. Vanuit democratisch oogpunt mag de NOS als omroep, doorgeefluik, geen invloed uitoefenen op het democratisch verkiezingen proces. Maar door deze arbitraire wijze van vaststellen van partijen die meedoen of niet beïnvloed de NOS de verkiezingen.De NOS als staatsomroep dient alle 28 deelnemende partijen in het slotdebat aan het woord te laten. Dat is volgens mij de enige level playing field, gelijke speelveld, die van een pluriforme publieke door de belasting betaalde omroep mag worden verwacht. Immers zij heeft het monopolie op het laatste debat. En monopilisten moeten extra scherp in de gaten worden gehouden. Tenzij de NOS bijv. in een Twee Vandaag een extra debat organiseert voor de kleinere partijen. Dan zou de NOS al beter zijn publieke taak invullen.

2 Thomas Gresnich 08/03/2017 om 10:03

Ik “zweefde” nog maar voor mij een reden om juist op FvD te stemmen6

3 Joran 08/03/2017 om 20:30

Heel teleurstellend dit. Baudet heeft een heel goed punt. Geeft dit heel goed, onderbouwd aan, maar wordt gewoon in ongelijk gesteld. Ook voor mij, naast hun partijprogramma een extra reden om vooral FvD te gaan stemmen.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: