De tweede ronde

door TdB op 11/03/2010

in Varia

Terwijl de PvdA en Leefbaar Rotterdam elkaar over en weer beschuldigen van het sjoemelen met volmachten, lijkt een herverkiezing nog niet in zicht. Ook in Amsterdam Zuid-Oost liep een mogelijke tweede ronde op niets uit. Maar liefhebbers van gemeentelijke verkiezingen hoeven niet te treuren. Eind 2010 liggen er nieuwe gemeenteraadsverkiezingen op stapel voor de 28 herindelingsgemeenten die deze maart niet hebben mogen stemmen. Voor deze gemeenten is een uitstelwet aangenomen, die bepaalde dat de verkiezingen naar het einde van het jaar verschoven zouden worden en de zittingsduur van de zittende gemeenteraden tot 1 januari 2011 verlengde. Dit uiteraard ter voorkoming van twee gemeenteraadsverkiezingen in één jaar.

Interessant is de vraag voor welke gemeente de inwoners mogen stemmen. De behandeling van de herindelingen van deze 28-in-9-te-fuseren gemeenten stond voor maart-april op de agenda van de Tweede Kamer. Drie van deze voorstellen zijn vandaag controversieel verklaard (pdf): de potentiële toekomstige gemeenten Naardermeer (Bussum, Muiden, Naarden en Weesp), Maasduinen (Bergen, Gennep, Mook en Middelaar) en Woudenberg (Renswoude, Scherpenzeel en Woudenberg (oud)). Hoewel het mij niet geheel duidelijk is waarom deze drie wel en de andere zes niet, is het niet geheel moeilijk om te gokken. Bij Naardermeer is de gehele gemeenteraad en 90% van de bevolking van Bussum tegen de fusie, met een lastige spagaat voor de VVD: in de liberale thuisbases Naarden (30,26% stemde op de Volkspartij in 2006) en Bussum (24,74%) zijn de lokale VVD-fracties verdeeld. De provincie Gelderland zou met de fusie in de nieuwe gemeente Woudenberg, Scherpenzeel als grondgebied ten gunste van Utrecht verliezen en Renswoude heeft slechte herinneringen aan gemeentelijke herindelingen. Ook Bergen staat niet te springen op een fusie met de twee buren: in de gemeenteraad was de coalitie tegen en de oppositie voor.

De uitstelwet bepaalt dat de fusiewetten van de gemeenten vóór 17 september 2010 in het Staatsblad gepubliceerd moeten worden, zodat bij tijdige publicatie in de nieuwe gemeenten nog voor 1 januari 2011 verkiezingen gehouden kunnen worden. Indien de fusie niet voordien is aangenomen, mogen de inwoners voor hun oorspronkelijke gemeente de raad kiezen. Daarmee lijkt er voor Naardermeer, Maasduinen en Woudenberg (nieuw) de situatie aan te breken die de uitstelwet juist beoogd tegen te gaan: twee keer stemmen in één jaar tijd. Tussen de verkiezingen van de Tweede Kamer en 17 september 2010 zitten drie maanden, één week en één dag. In die tijd moet een kabinet geformeerd worden, de herindelingen belangrijk genoeg geacht worden om als eerste onderwerp te behandelen in de Tweede Kamer, behandeling in de Eerste Kamer en ondertekening en publicatie. Nu alleen Balkenende’s eerste kabinet sneller geformeerd is (zijn derde is feitelijk een ongelijmde voortzetting van zijn tweede), ligt het niet in de lijn der verwachting dat er überhaupt een nieuw kabinet zit op 17 september. Voor de overige gemeenten (Abcoude, Andijk, Breukelen, Bodegraven, Bolsward, De Ronde Venen, Eijsden, Lith, Loenen, Maarssen, Margraten, Medemblik,  Nijefurd, Oss, Reeuwijk, Sneek, Wervershoof, Wunseradiel en Wymbritseradiel) ligt het eraan hoe snel de huidige Kamer is met behandelen.

Andere aardigheden van deze uitstelwet zijn de verkorte zittingsduren van de gekozen gemeenteraden: zij worden direct gelijk getrokken met de overige gemeenteraden en het feit dat de wet al over zijn eigen verval besluit: 1 januari 2015. Interessant is ook dat er in de Kieswet (of andere wetten) geen algemene regeling bestaat voor het uitstellen van verkiezingen, maar dat dit ad hoc geregeld wordt. De Raad van State toont zich daar ongelukkig mee en adviseert ook een algemene regeling in de Wet ahri op te nemen (pdf).

{ 0 reacties… add one now }

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: