Kan de PVV zich nog toegang verschaffen?

door GB op 28/06/2010

in Haagse vierkante kilometer

Post image for Kan de PVV zich nog toegang verschaffen?

De formatie is nu ook in staatsrechtelijk opzicht behoorlijk gecompliceerd geworden. In de eerste plaats omdat er frictie zit tussen het eindverslag van de informateur, de adviezen van de fractievoorzitters en de keuze van de koningin om Tjeenk Willink te benoemen. Die frictie tussen Noordeinde en Rosenthal meende Frits Wester al eerder te hebben geproefd. Maar nu die zo openlijk zichtbaar is geworden, is de koningin uitermate kwestbaar. Ze zette dan ook haar eigen vaste adviseur in, die zich met zijn volle gezag aan de kwestie verbonden heeft. Tijdens de persconferentie trok hij de gemaakte keuzes naar zich toe en benadrukte hij juist de onwil bij Beatrix om zelf te kiezen. Dus mocht er gedoe over komen (bijvoorbeeld omdat de VVD vindt dat Rosenthal toch iets zinnigs heeft gedaan) dan geldt: de koning is onschendbaar, Tjeenk Willink is verantwoordelijk.

In de tweede plaats wordt er frictie geproefd tussen de koningin en Wilders. Maar Wilders kan geen verhaal halen bij Tjeenk Willink. Hij is daar niet uitgenodigd omdat de koningin het de PVV uitsluitende deel van het advies wel heeft overgenomen. Dat maakt dat Wilders is aangewezen op de grondwettelijke kop-van-jut voor het handelen van het staatshoofd: de minister-president. Wilders heeft al een debat aangekondigd.

De vraag is alleen: hoe ver strekt de ministeriele verantwoordelijkheid voor het handelen van het staatshoofd gedurende een formatie? Ten aanzien van de inhoudelijke koers is een grote verantwoordelijkheid moeilijk denkbaar. Wat heeft het voor zin om Balkenende verantwoordelijk te houden voor inspanningen van de PaarPlus partijen om een kabinet te vormen? Als dat niet de goedkeuring van de kamer kan wegdragen dan kunnen ze het kabinet meteen bij het aantreden wegsturen. Zo ging dat bij het kabinet Colijn V.

Maar een zekere verantwoordelijkheid voor de procedurele stappen die de majesteit tijdens zo’n formatie zet is echter wel voorstelbaar en ook zeer verdedigbaar. (zie bijv. Kortmann, Constitutioneel Recht (2008), p. 156) Via die stelling kan Wilders de minister-president dus aanspreken, en hem voor de keuze plaatsen het uitrangeren van de PVV door het staatshoofd ofwel voor zijn rekening te nemen en te verdedigen ofwel af te treden.

Zal er toch in ieder geval één CDA-politicus een standpunt over de kwestie moeten innemen.

{ 2 reacties… read them below or add one }

1 Caesar Lion Cachet 28/06/2010 om 11:23

LS…

Een zekere Heer Numan heeft het uitstekend gezien…
Sluit ik mij graag bij aan !

2 MD 28/06/2010 om 13:53

GB,
Ik denk dat je gelijk hebt, maar enigszins complicerend lijkt me desondanks art. 48 Gw (de nieuwe premier ondertekent zijn eigen benoemingsbesluit en die van de nieuwe ministers). Wordt hierin immers niet tot uitdrukking gebracht dat vooral de nieuwe minister-president met terugwerkende kracht politiek verantwoordelijk is voor het formatieproces (net zoals hij overigens verantwoordelijk wordt voor eventuele lijken in de kast etc.)? Toegegeven, de zittende premier zal in ieder geval een antwoord moeten geven op gestelde vragen, maar dat zal zeer summier zijn. Misschien zelfs wel zo summier dat het zal luiden: Thans geen antwoord wegens landsbelang en vraag het de volgende minister-president maar.

Ik denk tenminste niet dat Balkenende echt een standpunt over deze kwestie zal innemen.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: