Met hetzelfde gemak, pak je weer de asbak

door GB op 06/07/2009

in Rechtspraak

Post image for Met hetzelfde gemak, pak je weer de asbak

En ook het Hof Leeuwarden trekt de wettelijke basis onder het rookverbod vandaan, nu De Kachel mag blijven doorroken. De Rechtbank Breda gunde dat al eerder aan cafe Victoria en het Hof Den Bosch hield dat in stand. In Breda was het hoofdargument dat sprake was van een ongelijke behandeling tussen ondernemers met en ondernemers zonder personeel. In Den Bosch ging men een stap verder: het algemene rookverbod voor kleine horecazaken ontbeerde een wettelijke grondslag. Leeuwarden zit ook op die koers.

Het gaat om de volgende ‘strafrechtelijke keten’: artikel 10 lid 1 Tabakswet eist dat in gebouwen van de Staat geen hinder wordt ondervonden van roken, door het treffen van voldoende maatregelen. Lid 2 voegt daaraan toe dat daarbij in ieder geval een rookverbod hoort in ruimtes die behoren tot categorieen die door een AMvB worden aangewezen. Ik stel me zo voor dat het dus mogelijk is om een paspoort te kunnen ophalen zonder te hoeven hoesten, terwijl aan de andere kant niet alle gevangenissen meteen volledig rookvrij zijn.

Van daaruit wordt het zogenaamde ‘rookverbod’ verder over Nederland uitgerold. Artikel 11 schuift ook de sportkantines en het welzijnswerk onder de werkgeversverplichting. Artikel 11a lid 1 verplicht vervolgens ‘werkgevers’ in het algemeen om maatregelen tegen rookoverlast te nemen. En lid 4 brengt tenslotte iedereen die ‘het beheer heeft over een voor het publiek toegankelijk gebouw’ onder de verplichting om maatregelen als bedoeld in 10 lid 1 te treffen – zij het dat bij AMvB nog het een en ander op maat kan worden gesneden.

Kern van het probleem is telkens dat het invoeren van een rookverbod min of meer gelijk gesteld wordt met het treffen van maatregelen om rookoverlast te voorkomen. Nu is dat feitelijk natuurlijk zo, maar het opleggen van de verplichting om maatregelen te nemen is echter niet gelijk te stellen met het opleggen van de verplichting een rookverbod in te stellen (zoals bij AMvB was gebeurd). Het kan namelijk ook anders; met afzuigers enzo. Eigenlijk had niet alleen artikel 10 lid 1 (de maatregelen) maar ook artikel 10 lid 2 (het rookverbod bij burgerzaken) moeten worden uitgebreid over Nederland.

Het OM probeert de boel nog te redden met het aanvoeren van een misslag van de wetgever. Het hof is daar in beginsel gevoelig voor. ‘In het algemeen geldt dat een kennelijke misslag of vergissing van de wetgever zich voor reparatie door de rechter leent.’ Maar dat blijkt hier niet het geval. Het is wel waarschijnlijk dat er zijdens de wetgever een misvatting heeft geheerst, omdat men dacht dat het mogelijk was een rookverbod te verplichten op basis van de bevoegdheid om maatregelen te eisen. Maar een misvatting gaat de rechter niet reparen; dat moet de wetgever zelf maar doen. Het interessante daarbij is vooral dat de rechter ‘de wetgever’ in bescherming neemt tegen een latere volksvertegenwoordiging en minister. Aan de wetsinterpretatie van de huidige (samenstellende delen van de) wetgever komt geen bijzondere betekenis toe: dat is gewoon een misvatting.

In ieder geval krijgt De Kachel vrijspraak, omdat het OM de verplichting om een rookverbod in te stellen in de tenlastelegging had opgenomen.

Zie ik het goed, dan raakt de motivering van deze uitspraak niet alleen het rookverbod in de kleine horeca, maar geldt dit voor iedereen die verplicht was ‘maatregelen’ te treffen. Uit die verplichting kan niet rechtstreeks een door straffen te handhaven verplichting om een rookverbod af te dwingen worden afgeleid. Dat betekent dat ook de NS slechts verplicht was om ‘maatregelen’ tegen hinder en overlast van rokende passagiers te nemen. En ook kroegen met rokend personeel zullen al vrij snel kunnen zeggen dat het personeel geen hinder of overlast ondervindt van rokende klanten.

{ 3 reacties… read them below or add one }

1 Rembrandt Kruyt 27/07/2009 om 15:03

Beste GB,

Lees eens Norenburg in NJB 24, 2009, p. 1502. Daarin worden de begrippen hinder en overlast nader uitgelegd. Volgens Norenburg is niet bepalend wat de ontvanger als hinder en overlast beschouwt, maar is hinder en overlast een objectief meetbare eenheid, namelijk rookdeeltjes, die slecht voor de gezondheid zijn. Dus slechts het 'aan zijn' van de sigaret is al genoeg om te spreken van hinder en overlast. Dus ook al is Koningin Beatrix de kroegbaas en werken Simon Vinkenoog, Theo van Gogh en Herman Brood in de bediening, er zal niet gerookt worden!

2 GB 29/07/2009 om 10:53

Die overstap naar het 'aan zijn' van een sigaret wordt door de rechter niet gevolgd. Wat dacht je bijvoorbeeld van een gasmasker?

3 RLK 30/07/2009 om 11:57

Ik snap je punt niet helemaal. Ik probeer hinder en overlast uit te leggen en jij komt met een eventueel te nemen maatregel. Volgens mij komen gasmasker en afsluitbare rookruimte overeen: allebei te nemen maatregelen.

Wat ik probeer te duiden is dat de mededeling van een werknemer dat hij het niet erg vindt als er gerookt wordt op de werkvloer, geen zoden aan de dijk zet vanwege mijn bovengenoemd argument. Hinder en overlast van rook is objectiveerbaar (organoleptisch aantoonbaar).

Maar je kan natuurlijk ook gewoon niet naar de kroeg gaan. In deze tijd van recessie misschien wel de slechtse maatregel.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: