Noodmaatregelen bij DSB: Wouter Bos heeft iets uit te leggen

door PJK op 12/10/2009

in Haagse vierkante kilometer

UPDATE: uit de inmiddels bekende motivering van de uitspraak: 2.5. DNB heeft aan het herhaalde verzoek ten grondslag gelegd dat de situatie ten opzichte van de vorige nacht gewijzigd is, omdat er in de afgelopen nacht een run op de bank is ontstaan, blijkend uit de onder 2.4 aangehaalde cijfers. 2.6. DSB heeft dit laatste niet ontkend en zich daarom gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank. 2.7. Volgens DSB is deze run op de bank ontstaan omdat er naar de pers gelekt is. DNB heeft ten stelligste ontkend dat de oorzaak daarvan bij DNB ligt.

Dan analyseert de rechtbank de nieuwe cijfers en concludeert: ‘Uit deze cijfers blijkt dat de geldopnames in de periode voorafgaand aan de eerste behandeling van het verzoek duidelijk aan het afnemen waren, maar deze zijn de afgelopen nacht en morgen zeer sterk gestegen.’

De Volkskrant had het over ‘bronnen rond het Ministerie van Financiën’. Balkenende heeft juist vorige week het lekken nog een uiting van een ‘verrotte cultuur’ genoemd. Misschien kan Wouter Bos even in de Kamer komen uitleggen hoe dit zit.

En verder schrijft De Volkskrant ‘direct na de rechtszaak was een persconferentie gepland door Wellink en Bos.’ Terwijl de Wet op het financieel toezicht alleen openbaarheid toestaat (en eist) in het geval van een toegewezen verzoek om de noodregeling. Dat betekent dat ze er kennelijk van uitgingen dat de regeling zou worden getroffen. Als nu blijkt wat de gevolgen zijn van het uitlekken van een weigering door rechter, hoeveel ruimte was Bos dan überhaupt bereid de rechter te laten? Misschien kan hij dat in het spoeddebat meteen even meenemen.

Dit is het oorspronkelijke bericht van vanochtend:

In de nacht van zondag op maandag (om 02.00 uur) heeft de rechter een verzoek om onder curatelestelling van de DSB Bank door De Nederlandsche Bank afgewezen. Reden: de rechtbank vond de DSB Bank voldoende liquide (bron: nu.nl) Vanmiddag is de DSB echter wel onder curatele gesteld. Reden: de rechtbank vindt de DSB nu niet meer voldoende liquide. (Beschikking)

De vraag is nu of de verslechtering in de liquiditeit (gesteld dat beide uitspraken van de rechtbank Amsterdam feitelijk klopten) te wijten is aan de negatieve publiciteit die zich vanochtend definitief aan DSB hechtte. Daar lijkt het wel op, want de wachttijd bij het internetbankieren nam alleen maar toe. En als er dan nu gesproken wordt over een ‘grote uitstroom van middelen’ dan ligt een verband voor de hand.

In ieder geval lijkt de ruimte voor een zinvolle onafhankelijke en feitelijke afweging door de rechter vrij beperkt. Hoewel een ingrijpen van de DNB bedoeld is om het vertrouwen bij het publiek te herstellen, blijkt dat niet echt het geval. Er is ook weinig anders gedrag van een spaarder met meer dan 100.000 euro denkbaar dat hij zijn geld liever stalt bij een bank waarvoor DNB geen noodregeling heeft aangevraagd dan bij een bank waarvoor DNB dat wel gedaan heeft. Rechterlijke controle op de DNB is dus alleen mogelijk bij voldoende beslotenheid. De wetgever heeft zich overigens van dit mechanisme bewust getoond, door de figuur van de ‘stille curator’ mogelijk te maken. Over noodregelingen bepaalt de Wet op het financieel toezicht: De rechtbank behandelt het verzoek van de Nederlandsche Bank tot het uitspreken van de noodregeling met de meeste spoed op een niet openbare terechtzitting op de voet van de rechtspleging in burgerlijke zaken, voorzover daarvan bij deze wet niet is afgeweken. (artikel 3:162 lid 2 Wft) Lid 5 van dat artikel voegt toe: Indien het verzoek wordt toegewezen, wordt de beschikking op een openbare terechtzitting uitgesproken […]. Bij Icesave heeft de rechter ook een paar keer geweigerd om een noodmaatregelen op te leggen, en toen is dat inderdaad niet op straat komen te liggen.

Maar als er een verband is, in hoeverre is dat dan de verantwoordelijkheid van het Ministerie van Financiën? Dat geldt zowel in algemene zin het bekend worden van DNB-activiteit als specifiek het op straat komen te liggen van de procedure en de uitkomst daarvan. Vanmorgen (05.00 uur op de website) plaatste De Volkskrant een artikel op grond van ‘bronnen rond Financiën’ over de gevoerde procedure. En RTL liet beelden zien van Wouter Bos die om half drie ’s nachts het pand van DNB verliet. Scheringa vertelt zelf dat Bos en Wellink al een persconferentie gepland hadden (en laten lekken, wat de Volkskrant wist) nog vóórdat de uitspraak van de rechtbank vandaag bekend werd.

Deze vraag lijkt ons dan ook terecht: heeft de Minister van Financien de rechtbank niet voor het blok geplaatst, door te weinig vertrouwelijkheid te betrachten?

{ 6 reacties… read them below or add one }

1 WdH 12/10/2009 om 12:50

Het zou op zijn zachtst gezegd ironisch zijn als blijkt dat het ministerie, zelf het laatste zetje heeft gegeven. Als er inderdaad is gelekt althans.

2 WdH 12/10/2009 om 13:15

Overigens hintte Wellink zojuist op de persconferentie van DNB (opnieuw) op het aansprakelijk stellen van Lakeman.

3 Anonymous 12/10/2009 om 14:07

Dus de DNB gaat Lakeman aanpakken omdat als gevolg van zijn actie de spaarders geld weghaalden.

Hopelijk kunnen wij dan ook de DNB aanpakken voor de weggelopen spaarders als gevolg van de acties van de DNB vannacht?

4 WdH 12/10/2009 om 15:00

Wellink legde dat als ik het goed herinner bij de 'belanghebbenden' neer.

5 SV 12/10/2009 om 15:46

Lijkt me dat met de cijfers vrij gemakkelijk het causaal verband tussen Lakeman's oproep op 1 oktober en de bank run te vestigen. Uit het vonnis van de rb:

2.3. Bij het verzoekschrift is een overzicht gevoegd getiteld “Uitloop spaargeld”. Dit luidt als volgt.

Datum Bedrag EUR mn Cumulatief

1-okt-09 88,1 88,1
2-okt-09 100,9 189
3-okt-09 128 317
4-okt-09 54,1 371,1
5-okt-09 57,9 429
6-okt-09 77,6 506,6
7-okt-09 52,6 559,2
8-okt-09 36,4 595,6
9-okt-09 15,5 611,1
10-okt-09 7,8 618,9
11-okt-09 3,8 622,7

6 AdM 12/10/2009 om 19:54

Lakeman heeft heel wat uit te leggen. Zijn oproep aan mensen om hun geld weg te halen bij DSB was misschien bedoeld om druk te zetten op DSB om zo een regeling te treffen voor de woekerpolissen, maar daarmee heeeft hij iets in gang gezet dat in de speltheorie een bekend fenomeen is. Diamond en Dybvig stellen hierover: “The problem is that once agents have deposited, anything that causes them to anticipate a run will lead to a run. This implies that banks with pure demand deposit contracts will be very concerned about maintaining confidence because they realize that the good equilibrium is very fragile.”
Niet vor niks is Dirk Scheringa nu boos: anderen hebben gezorgd dat het vertrouwen in zijn bank is verpulverd.Lakeman heeft een startsein gegeven, maar dat Bos midden op zondagnacht uit het gebouw van DNB komt rijden is duidelijk geen goed teken. Dit heeft overigens m.i. meer te maken met de beveiligingsmaatregelen van DNB, dan met onhandigheid van de minister. Maar toch, geen wonder dat na de afwijzende beslissing van de rechter zondagnacht (die bewust niet openbaar is, art. 1:162,lid 5 Wft, evenmin als de zitting, art. 1:162, lid 2 Wft) in een paar uur tijd een heel andere situatie ontstond.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: