Rosenthal schendt de Grondwet

door GB op 28/03/2012

in Haagse vierkante kilometer

Post image for Rosenthal schendt de Grondwet

En daarom is de Eerste Kamer boos. Heel boos. Dat blijkt uit een ongemeen harde brief van de voorzitter, namens de Eerste Kamer. Omdat het Catshuis-overleg tegenwoordig voor alle dingen gaat waren verplichtingen van Rutte doorgeschoven naar Rosenthal en werd de Senaat afgescheept met een staatssecretaris. Terwijl de Eerste Kamer Algemene Europese Beschouwingen wilde houden. Een onderwerp dat wij vroeger van regeringswege als ‘best belangrijk’ dienden te beschouwen - de Eerste Kamer deed dat uit zichzelf al. Om het nog gevoeliger te maken: deze beschouwen waren reeds een keer eerder uitgesteld omdat bewindslieden vonden dat ze wel wat beters te doen hadden.

Dus klom voorzitter De Graaf in de pen om zijn ongenoegen onomwonden te melden. En hij legde nog even uit hoe het zit: de kamer nodigt een bewindspersoon uit om aanwezig te zijn. Als de bewindspersoon verhinderd denkt te zijn vraagt hij, onder opgave van de redenen, aan de kamer of hij weg mag blijven. Vervolgens beslist de kamer of ze de afwezigheid accepteren.

Dat is geen kwestie van beleefde verhoudingen maar zuiver constitutioneel recht: het staat namelijk in de Grondwet. Hoewel daar gesproken wordt van ‘uitnodigen’ betekent deze beleefde formulering al jaar en dag een verplichting. Als een kamer een specifieke bewindspersoon uitnodigt, dan is die verplicht te komen. Door niet te komen heeft Rosenthal de Grondwet geschonden. Dat is een ambtsmisdrijf. Rosenthal heeft nog geluk dat de Eerste Kamer niet bevoegd is om de vervolging daarvan te bevelen.

Als Europa het dan niet meer is, de Eerste Kamer blijft het wel: best belangrijk.

Related Posts with Thumbnails

{ 13 reacties… lees hieronder of reageer }

1 MN 28/03/2012 at 11:46

En wat te denken van de herhaaldelijk in de brief voorkomende mededeling dat Rosenthal een ”opdracht” van de minister-president had om naar Seoul te gaan? Als Rosenthal zelf gesteld heeft dat hij door Rutte naar Schiphol is gedirigeerd, biedt deze correspondentie een aardig inkijkje in de verhoudingen tussen dit gewezen lid van de Eerste Kamer en de premier. Die verhoudingen worden kennelijk niet uitsluitend beheerst door het Nederlandse staatsrecht. We kennen immers geen Kanzlerprinzip.

2 Martin Holterman 28/03/2012 at 12:59

“ambtsmisdrijf”? Strijd met de Grondwet wil ik eventueel nog wel aannemen, maar me dunkt dat de remedie voor zoiets ligt in het vertrouwensbeginsel. Een weigering om fatsoenlijk met de Senaat samen te werken wordt afgestraft middels een vertrouwensbreuk. Ambtsmisdrijven lijken me toch een andere categorie, d.w.z. die handelingen in strijd met het recht waarvoor de wet expliciet een strafrechtelijke sanctie geeft.

3 GB 28/03/2012 at 13:40

355 lid 4 Sr:

opzettelijk nalaten uitvoering te geven aan de bepalingen van de Grondwet of andere wetten of algemene maatregelen van inwendig bestuur van de staat, voor zover die uitvoering wegens de aard van het onderwerp tot hun ministeriële departementen behoort of uitdrukkelijk hun is opgedragen.

4 MN 28/03/2012 at 13:43

@ Martin Holterman: is dit genoeg?

Wetboek van Strafrecht, artikel 355
Met gevangenisstraf van ten hoogste drie jaren of geldboete van de vierde categorie, worden gestraft de hoofden van ministeriële departementen:
(…)
4°. die opzettelijk nalaten uitvoering te geven aan de bepalingen van de Grondwet of andere wetten of algemene maatregelen van inwendig bestuur van de staat, voor zover die uitvoering wegens de aard van het onderwerp tot hun ministeriële departementen behoort of uitdrukkelijk hun is opgedragen.

5 Martin Holterman 28/03/2012 at 13:50

I stand corrected. Merci.

(Dat gezegd lijkt het me in algemene zin wel wenselijk als bewindslieden het parlement zo nu en dan zeggen dat ze de pot op kunnen. Dan denk ik niet meteen aan de Algemene Europese Beschouwingen, maar bij voorbeeld aan het zoveelste debat over wat er gisteren in de Telegraaf stond. In zo’n geval lijkt me een zekere mate van ministeriële weerstand een mooi geval van dualisme. Als de kamer zo nodig over iets onbenulligs wil debatteren, dan doen ze dat maar alleen. Maar, zoals gezegd, daarvan is dit zo te zien geen goed voorbeeld.)

6 RBteZ 28/03/2012 at 20:31

Als we het juridisch bekijken dan moet ook genoemd worden artikel 119 van de grondwet: “De leden van de Staten-Generaal, de ministers en de staatssecretarissen staan wegens ambtsmisdrijven in die betrekkingen gepleegd, ook na hun aftreden terecht voor de Hoge Raad. De opdracht tot vervolging wordt gegeven bij koninklijk besluit of bij een besluit van de Tweede Kamer.”.

Daarmee is de cirkel rond. Ja, strafvervolging is mogelijk, maar alleen als de politiek daar uitdrukkelijk mee instemt (met een meerderheid). Die zal echter eerder een motie van wantrouwen indienen. Bewindslieden moet het wel heel bont worden gemaakt als ze niet alleen de laan uit worden gestuurd, maar ook daarna nog worden aangepakt. Al was Verdonk daar destijds een goede kandidaat voor geweest, toen ze na een motie van wantrouwen gewoon bleef zitten. Maar die arme Rosenthal. Ach, morgens is het waarschijnlijk toch voorbij. Ja, dan kan hij nog zes jaar strafrechtelijk worden vervolgd – dan verjaart dit misdrijf.

Politieke tegenstanders uitschakelen via het strafrecht – dat zijn Amerikaanse toestanden.

7 Martin Holterman 28/03/2012 at 23:58

@RBteZ: Dit is een van die dingen die, als ik Nederland woonde, ik even in de UB zou opzoeken. Maar aangezien ik ver weg woon kan ik alleen mijn vermoeden van de juiste interpretatie van de wet geven: Mijn indruk van de wet is dat de Procureur-Generaal bij de Hoge Raad ook uit zichzelf ambtsmisdrijven kan vervolgen. (Vgl. art. 111(2)(a) en (3) jo. art. 125 Wet RO.) Daarom is hij/zij immers ook voor het leven benoemd…

8 Martin Holterman 29/03/2012 at 00:01

Trouwens, wanneer is in Amerika iemand nog tijdens zijn ambtstermijn voor ambtsmisdrijven vervolgd? Daarvan schiet me zo geen geval te binnen. Tenzij je gevallen als Rod Blagojevich meetelt, waarbij iemand eerst netjes uit z’n ambt werd gezet, en daarna vervolgd. Maar dat soort dubbel due process lijkt me toch nauwelijks afkeurenswaardig.

9 GB 29/03/2012 at 15:20

@ Martin

Neen. De PG bij de Hoge Raar moet wachten tot de regering of de Tweede Kamer het nodig oordelen. Als ze dat doen, moet hij ook gaan vervolgen. Zijn gegarandeerde positie beschermt het systeem tegen het frusteren door de regering van een door de Tweede Kamer geboden vervolging.

Strikt genomen is het volgens mij denkbaar dat Rosenthal gewoon gedurende zijn ministerschap even langs de Kazernestraat mag en dan een paar weken papiertjes staat te prikken op de Lange Voorhout. Onze status als bananenrepubliek is dan wel definitief denk ik.

10 Martin Holterman 29/03/2012 at 19:25

@GB: Aha.

Voor het overige lijkt het me juist bij uitstek geen geval van “bananenrepubliek” als een minister ook inderdaad vervolgd wordt als hij in de fout gaat. Zolang als het niet gaat om een grove fout is het ook best denkbaar dat hij papiertjes staat te prikken terwijl hij nog in functie is. “Government of laws, not men”, etc.

11 Richard Westerbeek 30/03/2012 at 09:53

Dit toont ook wel aan de vreemde gang van zaken van deze tussenformatie. De Kamers gaan gewoon door met hun werkzaamheden, het kabinet is immers zelf ook nog missionair, maar een tweetal bewindslieden is van mening dat hun tussenformatie belangrijker is dan hun parlementaire verplichtingen.

Als zij die mening zijn aangedaan is er eigenlijk maar 1 optie: ontslag indienen en demissionair gaan tussenformeren (al dan niet met verkiezingen). Dan weten de Kamers ook waar ze aan toe zijn.

12 Martin Holterman 30/03/2012 at 15:01

@Richard Westerbeek: Me dunkt dat er in dit gevel geen juridisch relevant verschil is tussen missionaire en demissionaire ministers. Die laatste moeten ook gewoon komen als ze worden uitgenodigd.

13 Super De Boer 02/04/2012 at 23:40

Is ie al geweest, of moet ik aangifte doen?

Leave a Comment

{ 1 trackback }


Vorige post:

Volgende post: