SGP v. the Netherlands: de laatste kans…..

door PB op 14/10/2010

in Grondrechten, Rechtspraak

Post image for SGP v. the Netherlands: de laatste kans…..

De kogel is door de kerk bij de SGP. De mannen gaan in Straatsburg klagen tegen de uitspraak van de Hoge Raad die de Nederlandse Staat beveelt maatregelen te nemen die een einde maken aan het uitsluiten van vrouwen op de kieslijsten van de SGP. Wij hadden dit natuurlijk allemaal al gehoopt. Een spraakmakende zaak voor het EHRM. Het EHRM heeft nog eens de kans haar positie toe te lichten over de positie van politieke partijen in de democratie. Haar standpunt dat partijen met ondemocratische opvattingen een reeel gevaar moeten vormen, willen zij verboden worden, zal worden aangescherpt. Wij zullen het met interesse volgen. Zelf heb ik nog wel een paar vragen:

– Vormt een bevel tot het nemen van maatregelen een  inbreuk op artikel 9 of 11, die gerechtvaardigd moet worden onder de bekende eisen van “voorzien bij wet” en “noodzakelijk in een democratische samenleving”?

– Is niet een verbod van een partij, zoals in Refah Partisi, iets heel anders dan het stellen van modaliteiten bij deelname van een partij aan verkiezingen?

– De SGP stelt haar hoop op de onevenredigheid van de maatregelen die haar zullen treffen. Maar is nu juist dat niet onduidelijk omdat er nog geen maatregelen zijn. En zal het EHRM daar niet lidstaten een ruime “margin of appreciation” geven? Zeker nu de SGP voor dingen staat waar het EHRM niet sympathiek tegenover staat, want dat speelt gewoon ook een rol.

– De belangrijkste reden voor de SGP om te klagen, is dat er twee tegenstrijdige uitspraken liggen. Dit klopt wel. Maar wat kan het EHRM daaraan doen? Op welke manier is dat eventueel van belang voor het EHRM?

De SGP heeft overigens nadrukkelijk “stilgestaan bij de vraag of procederen tegen een uitspraak van ons hoogste rechtscollege past bij ons verstaan van het vijfde gebod.” De conclusie daarvan is dat “omdat de hoogste bestuursrechter (Raad van State) tot een tegengesteld oordeel kwam, menen wij dat een beroep verantwoord is. Niet alleen verantwoord, zelfs verplicht gezien de reikwijdte van de uitspraak die niet alleen de SGP, maar in beginsel alle christelijke organisaties raakt.”

{ 4 reacties… read them below or add one }

1 JU 14/10/2010 om 15:42

Een kleine terminologische kanttekening: men kan bij het Straatsburgse Hof niet “in beroep” tegen het arrest van de Hoge Raad. Men klaagt in Straatsburg, maar gaat er niet in beroep. Wat dat betreft zijn trouwens je laatste twee punten terecht opgeworpen. Men klaagt in Straatsburg niet over het optreden van één of twee instanties, maar over schendingen door de Staat. Het EHRM acht zich niet bevoegd om rechtsmachtgeschillen tussen twee nationale rechterlijke instanties te beslechten.

Nog los van het feit overigens dat de verschillen tussen de uitspraken van ABRvS en HR enkel zien op de vraag of zich een schending van het Vrouwenverdrag heeft voorgedaan en ten aanzien van die vraag is het Hof niet bevoegd. De dicta (en daar gaat het toch om) van beide nationale rechters spreken elkaar niet tegen: de Staat moet van de HR maatregelen nemen, maar dient conform het oordeel van de bestuursrechter de subsidie in stand te laten. En over die andere maatregelen gaat de bestuursrechter weer niet. Ik zie hier hoe dan ook geen rol voor Straatsburg weggelegd. Maar een interessante ontwikkeling!

2 PB 14/10/2010 om 15:54

JU: changed accordingly…

3 RvdW 14/10/2010 om 16:58

Het is begrijpelijk dat een partij als de SGP zich in haar opwinding over de uitspraak van de Hoge Raad met name beroept op de vrijheid van godsdienst in art. 9 EVRM en op de vrijheid van vereniging in art. 11. Maar ik mag toch hopen dat de klacht van de partij in Straatsburg vooral inzet op de vaststelling van een schending van het recht op eerlijke verkiezingen, zoals dit door art. 3 EP wordt beschermd. Aangezien de Staat enkel eisen stelt aan de deelname van de partij aan de verkiezingen, geldt hier art. 3 EP als lex specialis voor in ieder geval art. 11, zoals ook in bijv. de lustratiezaken.

4 RK 15/10/2010 om 21:35

Op het weblog van het Clara Wichmannfonds staat:

“De Nederlandse staat zal – conform vast gebruik – in de procedure voor het Europese Hof het oordeel van de Hoge Raad moeten verdedigen, ondanks het feit dat de staat zich voordat de Hoge Raad oordeelde steeds verzette tegen het nemen van maatregelen jegens de SGP.
Om er zeker van te zijn dat alle relevante argumenten in de procedure bij het EHRM naar voren komen zal het Clara Wichmannproefprocessenfonds samen met de andere procespartijen een verzoek indienen om als zogenaamde derde-partij aan deze procedure te mogen deelnemen. De President van het Hof zal over dit verzoek beslissen.
Voorzitter Kathalijne Buitenweg: “De rechtszaak voor gelijke behandeling in alle fases van de politieke besluitvorming komt daarmee in een interessant nieuwe fase. Was aanvankelijk vooral sprake van juridische stappen tussen het Clara Wichmannproefprocessenfonds cs en de Nederlandse staat, nu dient de staat het oordeel van de Hoge Raad, waar het niet blij mee was, te respecteren en te verdedigen. Het Clara Wichmannproefprocessenfonds staat de Nederlandse regering daarbij graag bij, en wil zich aansluiten als procespartij om ook formeel betrokken te blijven.”
Stibbe-advocaat Tom Barkhuysen: “Een gang naar de Europese rechter heeft geen schorsende werking. Dat betekent dat de regering-Rutte door dient te gaan met het nemen van maatregelen om een einde te maken aan vrouwendiscriminatie bij de SGP. De SGP mag wel blijven pleiten voor een andere behandeling van vrouwen dan voor mannen, omdat dit valt onder de vrijheid van meningsuiting. Maar de Hoge Raad heeft bepaald dat niet-naleving van bestaande wetten ook niet is toegestaan wanneer een beroep op de vrijheid van religie wordt gedaan. Een eerste test-case vormt de opstelling van SGP-kandidatenlijsten voor de aanstaande provinciale staten verkiezingen, die ook de samenstelling van de Eerste Kamer bepalen. Mijn cliënten zullen scherp toezien op de naleving van het arrest van de Hoge Raad.”

Als ik er voor mezelf een punt uithaal: “De SGP mag wel blijven pleiten voor een andere behandeling van vrouwen dan voor mannen, omdat dit valt onder de vrijheid van meningsuiting.” Begrijp ik het goed, dan gaat het er in deze zaak om dat niet alleen mannen, maar ook vrouwen op de kandidatenlijst van de SGP moeten kunnen pleiten dat vrouwen niet op de kandidatenlijst horen.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: