Timmermans als reguleringstsaar?

door AM op 10/09/2014

in Europa, Varia

Post image for Timmermans als reguleringstsaar?

De laatdunkende reacties op het bericht dat minister Timmermans de post ‘Better Regulation’ (‘Betere Regelgeving’ of ‘Betere Regulering’) krijgt, zijn wel wat bijgetrokken, al gaan de meeste positieve reacties over de aankondiging van Juncker dat Timmermans zijn rechterhand wordt. Het beeld van “chef personeelszaken” is naar de achtergrond verdwenen, maar “chef regeltjes”, zoals een krant het noemde, brengt nog niet veel inhoudelijk enthousiasme te weeg. Dat de volledige portefeuille-omschrijving ook rechtsstatelijke onderwerpen omvat, zal sommige critici wat milder stemmen. Feit blijft dat ‘Better Regulation’ voorop staat in de missie die Timmermans van Jucker heeft meegekregen en dat lang niet iedereen in Nederland dit een oud-minister waardig zal vinden. Vreemd eigenlijk: het maken van algemeen bindende regels vinden we zo belangrijk dat we dit het liefst toevertrouwen aan volksvertegenwoordigingen, maar voor een eurocommissariaat gericht op het over de hele linie beter maken van regelgeving halen we onze neus op.

Uiteraard is dat ‘beter’ een term die constitutionalisten liever vermijden en hangt de manier waarop het al sinds 2001 bestaande Better Regulation programma dit wil bereiken aan elkaar van het type compromissen waar de EU zo goed in is. Maar Better Regulation  is ook een portefeuille die zich feitelijk al in de kern van de Brusselse besluitvorming bevindt. Eigenlijk had de Europese Commissie ooit al een vicevoorzitter voor Better Regulation. Günter Verheugen was tijdens de eerste ambtsperiode van Barroso verantwoordelijk voor Industrie- en Ondernemingsbeleid, maar stond vooral bekend als ‘Mr. Better Regulation’. Voor Verheugen ging Better Regulation, zo zei hij ooit in een speech, over het terugdringen van de excessen van de bureaucratie. Dat klinkt als publiekrecht in een ander jasje. De volledige portefeuille-omschrijving ‘Better Regulation, Inter-Institutional Relations, Rule of Law and Charter of Fundamental Rights’ zorgt dan ook voor een bijzonder spannende combinatie. Toch biedt juist Better Regulation als ingang richting institutionele en constitutionele kwesties voor Timmermans allerlei hervormingsmogelijkheden.

Paard van Troje is een net wat overdreven kwalificatie, maar onderzoek naar Better Regulation heeft laten zien dat dit ‘meta-beleidsterrein’ op bepaalde fronten resultaten kan boeken. Hiertoe reken ik de verhoogde transparantie van het wetgevingsproces door de verplichting impact assessments te publiceren en versterkte verantwoordingscultuur door de gewoonte om juist wat hogere ambtenaren op het matje te roepen. De feitenbasis van een derde van de Europese wetsvoorstellen moet van ‘peers’ van deze ambtenaren, op persoonlijke titel benoemd in de ‘Impact Assessment Board’, opnieuw onderzocht worden. Kom daar maar eens om in nationale wetgevingsprocessen. Het gaat echter nog mis bij de rol die Better Regulation en impact assessments in het bijzonder kunnen spelen bij de bewaking van het subsidiariteitsbeginsel. En laat Frans Timmermans nu juist op dat laatste punt vernieuwende ideeën hebben, vorig jaar samengevat in een opiniestuk voor de Financial Times, toegankelijk via zijn Facebookpagina. Een duidelijke vijfjaren prioriteitenstelling met inbegrip van afspraken over welke reguleringstaken Europa oppakt en welke voor de lidstaten zijn, vastgesteld in samenspraak met de lidstaten en het Europees Parlement, zou het uitgangspunt moeten zijn. De Commissie, aangevoerd door vicevoorzitters, liefst met “the sole authority to initiate legislation”, aldus het opiniestuk, zou dan uitvoerend maar daadkrachtig kunnen opereren.

Als de politieke krijtlijnen strakker getrokken zijn en instrumenten als impact assessment vooral een rol hebben bij het optimaliseren van de ruimte daarbinnen, zal het bewaken ervan ook en minder frustrerende taak zijn voor de nationale parlementen. Een reguleringstsaar die zowel over het vermogen tot zelfbeperking als over een grote dosis politiek inzicht beschikt, heeft de Europese Unie misschien wel veel te bieden.

{ 2 reacties… read them below or add one }

1 Filip S. 10/09/2014 om 08:04

De bijdrage van veel tweetisten zijn nauwelijks serieus te nemen, de commentaren van dagbladen zijn veel interessanter.

5 jaar geleden was de teneur over de post van mevr. Kroes dat zij was afgescheept met een inferieure portefeuille (wat misschien ook wel zo was na het prestigieuze mededinging). Bij de beoordeling van de nieuwe post van Timmermans heb ik echter enkele keren gelezen dat het ook niet vreemd is dat NL een kleine post heeft gekregen omdat we al 10 jaar een zware post hadden bezet (veel redacteuren kennen Bolkestein klaarblijkelijk niet meer).

Zo veranderlijk kan het oordeel over een post zijn. Dat komt natuurlijk doordat mevr. Kroes aardige dingen heeft weten te bewerkstelligen, mar ook door de louter nationale belangstelling. ‘Beter regulation’ is overigens geen flutpost, er is geen onderwerp waar het laatste decennium in de wetenschap meer over gediscussieerd is dan over het in 2001 gepubliceerde witboek voor Beter Europees bestuur. Het is ook een post waar men het verschil kan maken ten opzichte van afdwalende lidstaten. Op dit moment woedt er bijv. in Euopese kringen een vrij felle strijd over de rol van de wetenschappelijk adviseur bijbedoelingen EC, waarbij bedrijfsleven en NGO’s lijnrecht tegen over elkaar staan. Een discussie waar T. zich in moet mengen, maar die helemaal aan het nationale discours voorbij lijkt te gaan.

Het is ook een beetje vreemde discussie. Liever had ik gezien dat er, nadat Juncker d verdeling officieel maakt, er eens een fijne en inhoudelijke discussie uitbreekt over wat Timmermans zou moeten bereiken op de toegewezen post.

2 Filip S. 10/09/2014 om 08:07

Leest u waar ‘bijbedoelingen’ staat a.u.b. gewoon ‘bij de’ (stomme auto-correctie)

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: