Update ministerraad 25 januari 2013 en wekelijkse Eerste Kamer watch

door Redactie op 26/01/2013

in Haagse vierkante kilometer

Post image for Update ministerraad 25 januari 2013 en wekelijkse Eerste Kamer watch

Voor een klein land als Nederland zijn internationale contacten extreem belangrijk. De ministerraad van afgelopen vrijdag vergaderde dan ook in een wat kleiner gezelschap dan normaal. Premier Rutte was op het World Economic Forum te Davos, Zwitserland, en de ministers van Buitenlandse Zaken en voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, Timmermans en Ploumen, vergezelden de koningin op haar tour door Brunei en Singapore. Minister Plasterk van Binnenlandse Zaken bleef gewoon in het Koninkrijk, maar dan wel in het Caribisch deel ervan. Hij bezoekt de zes Antillen. De ministerraad vergaderde onder leiding van vicepremier Asscher. Die had tijdens de persconferentie na afloop allereerst felicitaties in petto voor partijgenoot Dijsselbloem, de nieuwe voorzitter van de Eurogroep. Vervolgens ging het over de bestrijding van de jeugdwerkloosheid, die ook in Nederland stijgt en inmiddels boven de 14% uitkomt. Ten slotte ging Asscher in op het Nederlandse standpunt ten aanzien van een voorstel voor een nieuwe Tabaksrichtlijn van de Europese Unie. Dit onderwerp haalde ook de nieuwsberichten van de ministerraad en daar lezen we dat Nederland de doelstellingen van het voorstel ondersteunt. De nieuwe Tabaksrichtlijn gaat de lidstaten verplichten waarschuwende foto’s over de gevaren van het roken op de sigarettenpakjes te plaatsen en de toevoeging van bepaalde geur- en smaakstoffen aan de tabak te reguleren.

Veel meer nieuws kwam er niet uit de ministerraad. Uit andere bronnen scharrelen we echter nog genoeg interessante politiek bij elkaar. Om bij het roken te blijven: in de coalitie dreigt een botsing over dit onderwerp. Niet over de Tabaksrichtlijn (zie hiervoor), maar over het roken in de kroeg. De PvdA dreigt namelijk een motie te gaan steunen over het opnieuw invoeren van een 100% rookverbod in de horeca, ook voor kleine cafés. De VVD is tegen, zo stelde dossierhouder Rutte (Arno Rutte welteverstaan, niet Mark). Naast de sigarenliefhebbers van de VVD staan ook de Marlboro Men van de PVV niet te springen, net als de shagrokende socialisten van de SP. En ook Henk Krol van de ouderenpartij 50PLUS gunt Nederland een lekker ouderwets gezellig pijpje. Overigens spreekt de Tweede Kamer pas eind februari over het rookbeleid, dus in de tussentijd kan er genoeg gemasseerd worden tussen de twee coalitiepartijen. Misschien is invoering van een Tobacco Tuesday, in combinatie met een Smoking Saturday en een totaalverbod op de andere dagen een aardig compromis. De wetgeving rond het rookverbod heeft in elk geval een aardige geschiedenis, die op dit weblog regelmatig is besproken.

Een andere botsing dreigt tussen minister Blok en de Eerste Kamer. De Eerste Kamer heeft in december de minister opgeroepen niet te hard van stapel te lopen bij de herziening van de fiscale behandeling van de eigen woning. Meer concreet: een meerderheid in de Senaat wil eigenlijk niet dat de eis wordt ingevoerd dat, om voor hypotheekrenteaftrek in aanmerking te komen, een huiseigenaar 100% van de hypotheek moet aflossen gedurende 30 jaar. De helft en een langere periode moeten ook kunnen. Het relevante wetsvoorstel dat de aflossingseis vastlegt werd weliswaar aangenomen, maar hetzelfde gold voor een motie van de fiscalist Essers (CDA), die de regering oproept mogelijke alternatieven te onderzoeken. Saillant detail: de fracties van VVD en PvdA stemden vóór deze motie. De minister laat echter weten dat die mogelijkheden er niet zijn. Er is namelijk geen geld, aldus Blok met ondersteuning van vicepremier Asscher. Of de regering nu op ramkoers komt met de Eerste Kamer is nog maar de vraag, want dat zou betekenen dat de VVD-fractie, die als gezegd de motie van Essers steunde, zich tegen de eigen minister voor Wonen keert.

De Eerste Kamer beleefde zelf een tamelijk rustige dinsdag. Er werden twee oud-senatoren die niet meer onder ons zijn herdacht en de langstudeerdersboete werd weer ingetrokken, doch niet dan nadat enige fracties kritische noten hadden gekraakt over het handelen van de Eerste Kamer zelf. Immers, waar de samenstelling van de Tweede Kamer is veranderd, geldt dat niet voor die van de Eerste Kamer. Dezelfde senatoren die destijds over de invoering van de langstudeerdersmaatregel moesten stemmen, moesten nu stemmen over de afschaffing ervan. De senatoren van VVD en CDA hadden zich bedacht en stemden anders, die van PVV en SGP deden dat niet en waren in elk geval consequent. De opmerking van GroenLinks-senator Ganzevoort over jojo-wetgeving was dan ook niet tot hen gericht.

De Eerste Kamer heeft duidelijk haar kruit droog gehouden voor komende week. Dan debatteert zij namelijk over de afschaffing van de deelgemeenten en over haar eigen wijze van verkiezing. Het eerste onderwerp is mede daarom interessant, omdat een PvdA-minister nu een voorstel moet verdedigen waar de vorige Tweede Kamerfractie van de PvdA tegen heeft gestemd. Een afzwaaiende PvdA-senator zei ooit: “Een fractie in de Eerste Kamer zal een regering nooit aan een meerderheid helpen als haar partijgenoten in de Tweede Kamer tegen het betreffende wetsvoorstel hebben gestemd”. Er is vast discussie mogelijk over de vraag of deze ijzeren wet nu echt bestaat, maar of dat voor de deelgemeenten veel uitmaakt, valt te betwijfelen. Omdat VVD, CDA, PVV en SP in de Tweede Kamer voor het wetsvoorstel hebben gestemd, lijkt een meerderheid in de Senaat ook verzekerd. De PvdA-senatoren kunnen dus zonder last tegenstemmen. Saillant detail is dat daarmee deelgemeenten verdwijnen die qua inwonertallen ver boven de door het kabinet voor gemeenten gewenste 100.000 liggen.

Tot slot vestigen we de aandacht op een zeer interessant document dat de Afdeling advisering van de Raad van State op verzoek van de Eerste Kamer heeft geschreven. Het betreft een zogenaamde ‘voorlichting’ over democratische controle bij de hervormingen in het economische bestuur in de Europese Unie ter bestrijding van de economische en financiële crisis. De Afdeling constateert onder meer dat het Europees economisch bestuur steeds complexer wordt. Naast EU-recht met welluidende namen als Six Pack en (in de toekomst) Two Pack worden er ‘gewone’ volkenrechtelijke verdragen gesloten, zoals het ESM en het Stabiliteitsverdrag. De Afdeling vreest bij deze laatste constructies voor een parlementair ‘niemandsland’, nu het Europees Parlement er niet bij betrokken is en de nationale parlementen er weliswaar over mogen stemmen, maar feitelijk gedwongen zijn de verdragen goed te keuren. De complexiteit wordt vergroot doordat een deel van de Europese wetgeving alleen van toepassing is voor de lidstaten binnen de eurozone. Volgens de club van Donner is het zelfs denkbaar dat er een apart parlementair orgaan voor de eurozone wordt opgericht, nu het onbevredigend kan worden gevonden dat het Europees Parlement, met vertegenwoordigers uit 27 lidstaten, oordeelt over maatregelen die in slechts in 17 van die lidstaten van toepassing zijn. De Afdeling advisering meent verder dat de betekenis van Prinsjesdag als gevolg van Europese ontwikkelingen afneemt. Dit is het gevolg van het zogenaamde ‘Europees semester’, wat kort gezegd inhoudt dat in de eerste helft van een kalenderjaar op Europees niveau zoveel mogelijk invloed wordt uitgeoefend op het nationale begrotingsproces, waarna in het nationale semester, de tweede helft van het kalenderjaar, de nationale begrotingen kunnen worden vastgesteld. Lees: geformaliseerd. Als gevolg van bemoeienis van de Europese Commissie, de Europese Raad en de Ecofin-Raad is de nationale beslisruimte dan immers al flink beperkt. De politieke besluitvorming verschuift daarmee van het najaar naar het voorjaar. Genoeg voer voor discussie, lijkt ons.

{ 0 reacties… add one now }

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: