Zondag opiniedag: diploma-devaluatie

door PWdH op 17/05/2009

in Uncategorized

Vandaag in Buitenhof de voorzitter van DSM, die moest zuchten omdat hij weer moest uitleggen dat maatschappelijk verantwoord ondernemen en geld verdienen best samengaan, Jos de Beus die zich naar mijn smaak enigszins vertilde en politici die Nederlandse bedrijven in de uitverkoop doen ‘landverraders in oorlogstijd’ noemde en Ad Verbrugge, die samen met een heuse echte docent in het middelbaar onderwijs van stal was gehaald om te debatteren over de zorgwekkende staat van het onderwijs, waarbij ook nog een directeur van een priveschool aanschoof.

Zoals te verwachten met zo’n bont gezelschap ging het van niets naar nergens. Verbrugge wilde steeds maar constateren dat we een probleem hebben, de directeur veegde zijn eigen straatje schoon en de docent debiteerde moeizaam wat anekdotes uit de praktijk. De aanleiding was dat er nu blijkbaar weer iets mis is met de eindexamens. Wat precies werd mij niet duidelijk.

Ik merk dat ik genoeg begin te krijgen van al dat geweeklaag over het onderwijs. Als het allemaal zo erg is, verander het dan lekker weer terug naar hoe het vroeger was. Zo kan ik me herinneren dat toen ik – vanwege een verhuizing – in de vijfde overschakelde van het oude systeem op de tweede fase plotseling een derde van de vereiste kennis was geschrapt over de volle breedte: wiskunde, natuurkunde, maar ook bij alfa- en gammavakken. Lekker makkelijk, zeker. In plaats daarvan moesten we bij wiskunde b21a23 (of hoe het heten mocht) een dobbelsteen in elkaar plakken, waarvoor de getergde docent iedereen op voorhand een 8 gaf. Hoe moeilijk is het om al dit soort onzin – je hoeft echt geen deskundige te zijn om die te herkennen – te schrappen ten gunste van kennis van taal en rekenen?

Misschien verhult al het geklaag trouwens wel een andere, fundamentelere discussie. Namelijk over de vraag of het onderwijs niet wordt uitgehold door de (politieke) wens iedereen maar ‘hoog’ (nominaal althans) op te leiden. Het schijnt dat er partijen zijn die ambiëren dat in de nabije toekomst de helft van de bevolking hoger opgeleid is. Dat lijkt me illusoir, althans ik heb geen bewijzen gezien dat de Nederlandse bevolking anno 2009 structureel intelligenter is dan pakweg veertig jaar geleden. Ik heb het sterke vermoeden dat de wens om iedereen maar naar het VWO, HBO en WO te sturen een forse inflatie van deze onderwijstypen tot gevolg heeft gehad, door telkens de lat wat lager te liggen teneinde steeds meer mensen aan een papiertje te helpen (‘diploma-devaluatie’). Kortom, laten we minder mensen naar het VWO, HBO en WO sturen en elkaar vooral ook niet aanpraten dat je zonder geen mooi leven kunt hebben. Dan lost het probleem van de overvolle klassen en werkgroepen zich vanzelf op.

{ 2 reacties… read them below or add one }

1 EB 21/05/2009 om 08:24

Eindelijk eens iemand die het hardop durft te zeggen. Lees ook deze bijdrage in de Volkskrant.
Je zou er cynisch van worden. Maar zolang we het opmerken, is er hoop op verandering. Waar een wil is, is immers meestal ook een weg.

2 RML 27/05/2009 om 14:24

Dat “iedereen” hoger moet zijn opgeleid vind m.i. zijn oorzaak in de verschuiving richting diensteneconomie. “Vroeger”, toen we nog een behoorlijke industriele samenleving waren en “iedereen” met zijn handen moest werken, was er geen noodzaak om hoog opgeleid te zijn. De handwerker kon zijn hele trade leren door het te doen, met een vakdiploma als cherry on top.

Ook “vroeger” was het leveren van diensten al voorbehouden aan de hoger opgeleiden in de samenleving. Kantoorklerk werd je niet zomaar.

Anno nu is dat niet veranderd. Alleen is er in deze samenleving een veel grotere behoefte aan klerken van allerlei pluimage. Al die klerken moeten hoger opgeleid zijn; zo zijn de regels en wensen nu eenmaal.

Als het niveau van de klerk in al die tijd niet hoger is geworden, leven we dus al tijden in de illusie dat die klerk hoger opgeleid moet zijn.

M.i. is het voor het overgrote deel van de bevolking helemaal niet nodig hoog opgeleid te zijn als werkgevers en wetgevers meer de nadruk zouden willen leggen op het denknivo in plaats van het diplomanivo. Het diplomanivo is, getuige de (vermeende?) diploma-devaluatie, blijkbaar geen goede indicator voor het denknivo.

Reactie achterlaten

Vorige post:

Volgende post: